Wat zijn de oorzaken van diabetes?

Diabetes levensstijlfactoren

Inhoud:
1. Oorzaken diabetes type 1 en LADA
2. Oorzaken diabetes type 2
3. Andere vormen diabetes
4. Conclusie

De laatste 30 jaar is er een ongelooflijke stijging van het aantal mensen met diabetes type 1 en type 2. Sterker nog; de laatste 30 jaar is het aantal mensen met diabetes verdriedubbeld.

Met name het aantal mensen met diabetes type 2 gaat flink omhoog. Steeds vaker komt diabetes al op een zeer jonge leeftijd voor. Uit onderzoek is gebleken dat in Nederland alleen al 1 miljoen mensen last hebben van diabetes. Het gevaarlijke is dat 25% niet weet dat  hij / zij last heeft van diabetes. De symptomen zijn niet altijd direct zichtbaar voordat er complicaties optreden.

Maar wat zijn de oorzaken van deze verontrustende berichtgeving? En waarom doet de overheid niet genoeg om de gevaarlijke aandoening onder controle te krijgen

Omdat diabetes in vele vormen voorkomt is er niet één oorzaak aan te wijzen voor het ontstaan van de ziekte. Wel speelt een erfelijke aanleg bij alle soorten diabetes een kleinere of grotere rol. Daarnaast hebben ook leefstijlkeuzes invloed op de kans die iemand heeft om diabetes type 2 te krijgen.

Oorzaken diabetes type 1 en LADA

Diabetes type 1 en ook het minder vaak voorkomende LADA (Latent Autoimmune Diabetes of the Adult) zijn maar gedeeltelijk erfelijk bepaald.

Ooraak #1: Erfelijkheid

Erfelijkheid

De kans dat je diabetes type 1 krijgt wanneer één van je ouders ook diabetes heeft is minder dan vijf procent. Natuurlijk is er altijd een aanleg om diabetes type 1 te krijgen – maar er is meer nodig dan alleen aanleg.

Er spelen namelijk ook andere factoren een rol…

Diabetes type 1 en de minder vaak voorkomende LADA zijn auto immuun aandoeningen. Dat betekent dat je immuunsysteem niet goed reageert en er problemen ontstaan. Bij diabetes type 1 valt je afweersysteem de insuline producerende cellen aan in de pancreas.

Het is niet duidelijk waarom het immuunsysteem de cellen aanvalt. Gelukkig staat onderzoek niet stil en zeker vaker komen er berichten naar buiten met nieuwe ontdekkingen. 

Oorzaak #2: Voedselintolerantie 

Een verontrustend voorbeeld van een dergelijk onderzoek is dat diabetes type 1  zich steeds vaker op jonge leefstijl al openbaart. Men denkt dat het wellicht komt door een mogelijke voedselallergie, waarbij een glutenintolerantie en lactose-intolerantie het vaakst voorkomt.

Een glutenintolerantie houdt in  dat je lichaam niet goed kan tegen tarwe- en glutenproducten zoals brood. Een lactose intolerantie betekent dat het lichaam melksuikers niet goed kan verwerken.

In het onderzoek zijn baby’s met een genetische aanleg om diabetes type 1 te krijgen onderzocht. De helft van de groep baby’s kreeg borstvoeding terwijl de andere groep baby’s koemelk kreeg. De komende jaren wordt er gekeken of voedselintolerantie daadwerkelijk voor diabetes type 1 kan zorgen.

Persoonlijk ben ik van mening dat men voorzichtig moet zijn met zuivelproducten vanwege de hormonen! Kleine gebalanceerde hoeveelheden zoals biologische yoghurt / kefir kan wel vanwege de goede bacteriën.

Maar in grote hoeveelheden kan het zeker voor problemen zorgen met de spijsvertering.

Oorzaken diabetes type 2

Oorzaak#1: Erfelijkheid

Diabetes type 2 begint vaak op een wat latere leeftijd, echter steeds meer jongere mensen beginnen al last te krijgen van diabetes type 2. Het is bekend dat leefstijlfactoren grotendeels bijdragen om diabetes type 2 te krijgen.

Maar een genetische aanleg heeft ook zeker een belangrijke rol. Uit onderzoek is gebleken dat wanneer één van de ouders diabetes type 2 heeft ontwikkeld. Dat het kind maar liefst 20% grotere kans heeft om ook diabetes type 2 te ontwikkelen.

Dit betekent dat diabetes type 2 heel goed te voorkomen is met gerichte leefstijlfactoren. Zelfs wanneer er een vergroot risico is op het krijgen van diabetes type 2. En natuurlijk  ook het behandelen van bestaande diabetes type 2. 

Oorzaak #2: Overgewicht

OvergewichtMensen met overgewicht zijn namelijk minder gevoelig voor insuline, waardoor het op peil houden van de bloedsuikerspiegel steeds moeilijker wordt. Dit kan uiteindelijk leiden tot diabetes. Als je daarnaast ook nog eens weinig beweegt wordt dit effect nog eens versterkt.

Oorzaak #3: Roken

Een derde zeer belangrijke risicofactor om diabetes te krijgen en bestaande diabetes te verergeren is roken. Het is natuurlijk bekend hoe ongezond roken is voor het lichaam.

Onderzoek toont aan dat mensen die roken minder goed reageren op insuline waardoor er een aanzienlijk vergroot risico bestaat op de ontwikkeling van diabetes type 2.

Wanneer je op dit moment rookt is stoppen  natuurlijk gemakkelijker gezegd dan gedaan. Vraag eventueel voor speciale medicatie bij de huisarts om je te helpen stoppen!

oorzaken diabetes schema

Andere vormen van diabetes

De minder vaak voorkomende vormen van diabetes hebben bijna allemaal een sterke erfelijke component. Bij MODY en neonatale diabetes werkt de alvleesklier, die het hormoon insuline aanmaakt, niet goed. Dit is een erfelijke afwijking.

Omdat er niet voldoende insuline wordt aangemaakt blijft het glucosegehalte in het bloed stijgen, terwijl dit bij gezonde mensen gereguleerd wordt door de alvleesklier. MIDD (Maternally Inherited Diabetes and Deafness) is een vorm van diabetes die via de vrouwelijke lijn overgeërft wordt, het zit namelijk in het mitichondriale DNA.

Zoals de naam al doet vermoeden komt bij dit type diabetes naast diabetes ook doofheid voor, de doofheid of slechthorendheid treedt meestal op voordat de diabetes ontdekt wordt.

Conclusie

Maar je kan diabetes type 2 ook voorkomen door de risicofactoren zo veel mogelijk af te zwakken.

Door te zorgen dat je goed op gewicht bent bijvoorbeeld!

Je ideale gewicht is een BMI tussen de 18.5 en 25. Je kunt eenvoudig je (BMI)  berekenen met een aantal  BMI calculators  die online te vinden zijn.

Een gezond gewicht heb je als je een Body Mass Index hebt tussen de 18,5 en de 25.

Indien je boven de 25 heb je een kleine vorm van overgewicht. Boven de 28 wordt het écht gevaarlijk om niet alleen diabetes type 2 te ontwikkelen. Maar ook tal van andere klachten zoals hart- en vaatziekten etc.

Maar val niet te snel af, want dat kan juist diabetes uitlokken. Een halve kilo per week is een goed tempo, en gezond eten is hierbij belangrijker dan weinig eten.

Probeer daarnaast regelmatig te bewegen. Daar val je van af en het is goed voor de gevoeligheid van je lichaam voor insuline. Een half uur per dag is al voldoende;  wandelen en fietsen telt ook mee.

Meer onderzoek is zeker nodig om de oorzaken van erfelijke diabetes te achterhalen en effectief te behandelen!

 

Jack Boekhorst

Jack Boekhorst is de initiatiefnemer van OptimaleGezondheid.com en helpt mensen om een gezonde lifestyle op te bouwen. “Iedereen kan een gezonde lifestyle hebben met veel energie en vitaliteit!”