Verslavende Eigenschappen Van Chocolade

donkere chocolade goed voor je cholesterol

Chocolade wordt gemaakt van de zaden van de tropische boom, de Theobroma cacao. Theobroma is het Griekse woord voor ‘voedsel van de goden.’ In de Azteekse samenleving was chocolade een voedsel voor de goden, het was enkel voorbehouden aan priesters, krijgers en voor mensen van adel.

De Azteken gebruikten cacaobonen om een ​​warme, schuimige en bittere drank genaamd chocolatl te maken. Chocolatl was een heilig brouwsel dat werd geassocieerd met vruchtbaarheid en wijsheid. De Azteken dachten ook dat het stimulerende en herstellende eigenschappen zou kunnen hebben.

In 1528 werd deze bittere drank voor het eerst geïntroduceerd in Europa. Pas in 1876 werden melk, cacaopoeder en cacaoboter samengevoegd tot wat we nu kennen als chocolade.

In iets meer dan honderd jaar is er flink wat veranderd

Vandaag de dag is de productie en consumptie van chocolade over de hele wereld normaal. Mensen zeggen meer naar chocolade te snakken dan naar elke andere vorm van voedsel dan ook. In Amerika eten mensen maar liefst gemiddeld 5 kilo chocola per jaar. Waarom hunkeren mensen naar chocola?

Natuurlijk smaakt chocolade erg goed. Het heeft een prachtige textuur en het smelt in onze mond. Maar er moet toch iets meer zijn waardoor mensen er zo veel voor over hebben? Er zijn namelijk genoeg andere etenswaren die erg lekker zijn.

De waarheid hierachter is dat chocolade uit stoffen bestaat die worden geassocieerd met onze stemming, emotie en verslaving. Veel mensen eten chocolade als een ‘comfort food’ zoeken, iets wat ze eten als je verdrietig zijn. Mensen zullen sneller een reep chocolade pakken wanneer ze depressief zijn of wanneer ze veel last hebben van stress.

De vraag is dan ook, wat zijn de verslavende eigenschappen van chocolade? Willen mensen chocolade eten omdat hun lichaam en hersenen verslaafd zijn aan de chemische stoffen die in de chocolade zitten of is het mogelijk dat mensen er een psychologische verslaving aan over houden?

Wat zit er in chocolade?

Stoffen in chocolade, zoals fenylethylamine, theobromine, anandamide en tryptofaan zorgen er allemaal dat er chemische stoffen en neurotransmitters worden vrijgegeven in onze hersenen. Deze zorgen ervoor dat we ons beter voelen en een beter humeur hebben. Fenylethylamine is een chemische stof in het lichaam die vergelijkbaar is met amfetamine. Het zorgt voor gevoelens van onbezonnenheid, aantrekkingskracht, euforie en opwinding.

Onderzoekers geloven dat fenylethylamine ervoor zorgt dat de hersenen mesolimbische dopamine vrijgeeft  in de plezier centra van de hersenen. Deze centra pieken ook tijdens een orgasme. Dit kan één van de reden zijn waarom veel vrouwen aangeven dat ze liever chocolade eten dan seks hebben.

Echter, de meeste proeven hebben aangetoond dat de grootste hoeveelheid fenylethylamine in chocolade al wordt afgebroken voordat het onze hersenen bereikt. Dus de hoeveelheid fenylethylamine die daadwerkelijk onze hersenen bereikt is nog onbekend.

Theobromine

Theobromine is structureel nauw verwant aan cafeïne, maar heeft slechts een tiende van de stimulerende werking die cafeïne heeft. Hoewel theobromine een zwak stimulerend middel is kan het de hartslag wel verhogen. En, van het niet binnenkrijgen van theobromine is gebleken dat het problemen met migraines kan veroorzaken.

De hoeveelheid van theobromine in commerciële chocolade varieert van merk tot merk. Melkchocolade repen bevatten de laagste hoeveelheden theobromine. Hierdoor is het onwaarschijnlijk dat theobromine als enige verantwoordelijk zou kunnen zijn voor een eventuele verslaving aan chocola.

Anandamide

In het midden van de jaren negentig toonde onderzoek aan dat chocolade stoffen bevat die de effecten van marihuana nabootsen. Het bleek dat anandamide,  van nature geproduceerd in de hersenen maar ook aanwezig in chocolade, dezelfde cellulaire receptoren activeert als THC, het middel in marihuana dat voor de ‘high’ zorgt.

Wanneer een persoon marihuana rookt dan gaat de THC richting de hersenen en activeert alle cannabinoïde-receptoren. Enzymen breken anandamide kort nadat het door de hersenen geproduceerd is al af, hierdoor blijft de duur van de aangename “high” beperkt. Chocolade bevat echter niet genoeg anandamide om een high als marihuana te produceren

Tryptofaan

Naast deze marihuana-achtige stoffen bevat chocolade ook tryptofaan, een essentieel aminozuur. Dit aminozuur speelt een rol bij de productie van de neurotransmitter serotonine. Serotonine is een kalmerende neurotransmitter die ervoor zorgt dat mensen zich ontspannen en tevreden voelen. Het is dan ook essentieel voor een evenwichtige stemming.

Veel mensen eten chocolade om angst te verlichten, maar het is onwaarschijnlijk dat alleen tryptofaan verantwoordelijk is voor de onbedwingbare trek naar chocolade of een chocolade verslaving. De reden dat dit namelijk onwaarschijnlijk is omdat we het uit veel andere voedselbronnen zouden kunnen krijgen, zoals uit bijvoorbeeld koolhydraten.

Biologisch werkzame middelen

Chocolade bevat biologisch werkzame middelen die ervoor zorgen dat er meer serotonine in de hersenen wordt vrijgegeven, ze verlengen hoe lang de effecten van anandamide in de hersenen blijven, zorgen voor milde stimulerende effecten, en geven aan dat de mesolimbische dopamine moet worden vrijgegeven. Er zijn echter weinig onderzoeken naar de rol van bioactieve stoffen die ervoor zorgen dat mensen verslaafd raken aan chocolade.

Bij een onderzoek uit 1994 kregen mannen en vrouwen melkchocolade, witte chocolade (zonder cacao), cacao capsules (zonder de sensorische componenten van chocolade) en placebo capsules. De onderzoekers kwamen erachter dat alleen melkchocolade volledig voldeed aan de chocolade behoeften van de testpersonen.

De onderzoekers kwamen er achter dat zowel mannen en vrouwen de voorkeur gaven aan witte chocolade boven de cacao capsules. Dit zou suggereren dat de verslaving aan chocolade zou kunnen worden toegeschreven aan het aroma, textuur, zoetheid en psychologische associaties met chocolade.

Psychologische associaties met chocolade

Acne en chocolade

Psychologische associaties met chocolade worden beïnvloed door een veelheid van dingen, met inbegrip van hormonale en culturele werkingen. Veel onderzoekers stellen dat vrouwen chocolade willen voorafgaand aan hun menstruatie omdat het een hoog gehalte aan magnesium bevat.

Vrouwen ervaren een magnesiumtekort al vóór de menstruatie. Echter, vele andere, niet-verlangde voedingsmiddelen met een hoog niveau van magnesium zijn niet zo populair

Debra Zellner, doctoraat, een psycholoog en professor aan de Shippensburg University, gelooft dat vrouwen naar chocolade hunkeren omdat het een nutritioneel taboe is geworden. Het smaakt heerlijk, maar het is ‘zondigen’ omdat het vol zit met vet en calorieën. Zellner voerde een onderzoek uit waarin ze keek naar de onbedwingbare trek naar chocolade bij Spaanse en Amerikaanse vrouwen.

Ze kwam erachter dat de Spaanse vrouwen, die chocolade niet als een taboe zien, veel minder graag chocolade wouden eten dan de Amerikaanse vrouwen dat deden. Volgens Zellner was een eventuele chocolade verslaving dan ook een psychologische verslaving in plaats van een fysieke verslaving.

Tips om chocolade trek te verminderen

Als je een verlangen naar chocolade kan voldoen met twee chocolade pinda’s of een mini-reep dan is het natuurlijk geen probleem. Echter, als dat niet zo gemakkelijk is, dat zijn er nog wel andere suggesties die je kunt gebruiken:

  • Kom erachter of het verlangen emotioneel is – Er zijn allerlei verschillende redenen dat mensen hunkeren naar voedsel. Het kan vaak worden gerelateerd aan een lage eigenwaarde en problemen met depressie. Als je eventuele redenen zou kunnen identificeren dan kun je proberen het probleem aan te pakken.
  • Kleine porties – Het is een goed idee om kleine porties chocolade in je gewone dieet te integreren in plaats van gewoon te zeggen ‘ik neem geen chocolade meer’. Uit een onderzoek bleek dat mensen die zich beperkten tot het eten van chocolade binnen een half uur na het eten van een maaltijd geleidelijk minder vaak trek hadden in chocolade.
  • Verveel jij je? – We hebben al eerder besproken dat mensen vaak chocolade eten om van vervelende gevoelens af te komen. Mocht jij je vervelen dan is het mogelijk om een wandeling te gaan maken, boodschappen te gaan doen, een vriend bellen, of een boek lezen. Als je de trek een bepaalde tijd uit je gedachten kunt zetten dan is de kans groot dat deze voorbij trekt.
  • Altijd gezond eten dichtbij – De reden hierachter is zodat je chocolade kunt vervangen met fruit. Eet een evenwichtig dieet, eet regelmatig om honger te voorkomen, probeer langzamer te eten. Wanneer de bloedsuikerspiegel stabiel is dan lopen we minder kans op die ‘trek’
  • Geen chocolade in huis – Het is simpel, je hebt misschien wel erg veel trek in chocolade, maar als er geen chocolade in huis is dan wordt het moeilijk snoepen. Zeker als je op moet staan en naar de supermarkt of tankstation moet is het vaak genoeg om er van af te zien.
  • Meer lichaamsbeweging – Dit zorgt ervoor dat je meer calorieën verbrand en zorgt ervoor dat het metabolisme omhoog gaat. Dit zorgt ook voor het vrijkomen van endorfine, deze zorgen voor een vermindering van stress, angst en depressie.

Conclusie

Of chocolade verslaving nu wel of niet bestaat, de meeste mensen zitten met het eenvoudige, toch vaak frustrerende, advies om alles met mate te eten. Onze optimale gezondheid hangt minder af van ons gedrag maar meer op de honderden kleine maar belangrijke keuzes die we elke dag maken.

De volgende keer dat je merkt dat je hunkert naar chocolade, besteed er dan wat extra aandacht aan. In plaats van jouw favoriete reep te pakken neem een paar seconden en denk erover na of je dit verlangen wilt bevredigen. Dat is de beste manier om ervoor te zorgen dat je duidelijk doorhebt wat er wel en niet binnenkomt.

Bronnen

http://serendip.brynmawr.edu/bb/neuro/neuro04/web1/kcoveleskie.html

http://archpsyc.jamanetwork.com/article.aspx?articleid=1107239

http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0031938411001995

The following two tabs change content below.
Robert Jan (RJ) is de initiatiefnemer en het (nieuwe) gezicht van OptimaleGezondheid. Zijn missie is om Nederland gezonder te maken door middel van kleine slimme aanpassingen in je leefstijl! Hij heeft zelf jarenlang te kampen gehad met gezondheidsklachten en helpt mensen naar een gezonder leven via de blog, trainingen, workshops en boeken.