__CONFIG_group_edit__{"jusilw5x":{"name":"Paragraph","singular":"-- Text %s"},"jusim8ni":{"name":"Quote Title","singular":"-- Text %s"},"jusimmum":{"name":"Quotation Marks","singular":"-- Image %s"},"jusimu0n":{"name":"Author Name","singular":"-- Text %s"},"jusin0tq":{"name":"Author Image","singular":"-- Content Box %s"},"jusin92w":{"name":"Quote Box","singular":"-- Content Box %s"},"jusinfv3":{"name":"Quote Block","singular":"-- Content Box %s"}}__CONFIG_group_edit__
__CONFIG_local_colors__{"colors":{"b0430":"Accent Color"},"gradients":{}}__CONFIG_local_colors__

Tijdelijk Gratis!

Het Koolhydraatarm 7 dagen menu. Download het receptenboek meteen.

Gezondheid Algemeen

Laatste Update: 28 november 2014

Slaafvrije (H)eerlijke chocolade

2.3
(3)

eerlijke chocoladeTerwijl Nederland zich helemaal verliest in de discussie of Zwarte Piet iets met het slavernij verleden heeft te maken, of niet, ploffen we allemaal neer op de bank en nemen een stukje van onze net gekochte chocoladeletter.

Maar wist je dat het overgrote deel van de cacaobonen nog steeds geoogst worden door slaven?

De échte slaven die anno 2014 nog steeds bestaan? Over déze slavernij zou de discussie moeten gaan: Daar zouden demonstraties, rechtszaken en bodemprocedures over moeten gaan. Naar mijn bescheiden mening véél belangrijker dan een onschuldig en eeuwenoud kinderfeest.

Slavernij bestaat nog steeds

Wij beschouwen chocolade als een trigger voor de aanmaak van het hormoon Endorfine, een geluksstofjes dat ons happy laat voelen na het eten van chocolade. Ondanks het hoge suikergehalte, zitten er in chocolade ook veel goede voedingsstoffen. Allemaal redenen waarom dit veel gegeten in Nederland. Nog sterker, voor veel mensen is het bijna verslavend.

Niet alleen de repen chocolade, maar ook op onze boterham en bijvoorbeeld de bekende M&M’s. Wist je dat we in Nederland per persoon, per jaar, bijna 3 kilo chocolade eten? Klinkt veel, maar in Zwitserland eten ze bijna 12 kilo van deze lekkernij. Erg populair dus.

Maar er zit ook een schaduwzijde aan chocolade. Een facet van chocolade wat we niet, of minder kennen, is het feit dat veel cacaobonen tot op de dag van vandaag nog steeds geoogst wordt met slavernij, waaronder een groot deel kinderslavernij. Is dat nog mogelijk in deze tijden? Jazeker, maar publicaties hierover worden soms angstvallig uit de publiciteit gehouden.

Overigens is er wel een omslag gaande. Niet omdat de fabrikanten dat zo graag willen, maar onder druk van de media en de publieke opinie. Kijk, het kan dus wél.

Van cacaoboon naar reep

De hele keten van cacaoboon tot aan de reep die wij in de winkel kopen, is alles behalve transparant. Op het moment dat de cacaobonen ons land binnenkomen, is het meeste wel traceerbaar, maar wat er daarvoor gebeurt? In de meeste gevallen weten de fabrikanten het niet, of willen het niet weten. Hier spelen commerciële belangen (cacaobonen kopen tegen de laagst mogelijke prijs, ongeacht wat de boer er uiteindelijk voor krijgt) natuurlijk een hele grote rol.

En op het moment dat de productieketen in kaart is gebracht, dus als we weten waar de bonen vandaan komen en hoe ze in Afrika verwerkt worden, dan zijn er nog steeds heel veel vragen. Het is al een hele grote stap in de goede richting om de cacaobonen te volgen vanaf de boom tot en met de fabriek.

Je zou zeggen dat dit eenvoudig moet zijn, maar niets is minder waar,; met name door het feit dat er onderaan de keten heel erg veel kleine producenten zitten die de bonen leveren aan heel veel schakels in het proces, voordat het uiteindelijk in Nederland aankomt. Dit streven heet Segregatie. Letterlijk zou je dus een track & trace systeem willen binden aan iedere zak cacaovruchten die het veld verlaten, om het volledig te kunnen volgen.

Dit is helaas nog steeds een utopie.

Als tegenhanger voor de segregatie, is er de mass balance. Hierbij worden in feite alle cacaobonen op één hoop gegooid, zonder onderscheid te maken tussen eerlijke cacao en slavernij-cacao. Een coöperatie levert dan een bepaalde hoeveelheid bonen waarvan een bepaald deel slavernij-vrij is, dus gecertificeerd is.

Dit systeem wordt met name gehanteerd, omdat het nagenoeg onmogelijk is om de twee verschillende stromen gescheiden te houden. Corruptie, gemakzucht, logistieke problemen en desinteresse spelen hier een grote rol in. De meeste chocoladefabrikanten, met name de grotere, maken gebruik van dit systeem. Op deze manier kunnen ze toch zeggen dat een deel van hun cacaobonen ‘eerlijk’ zijn, dus geproduceerd zonder slavernij en tegen een eerlijke prijs voor de boer en zijn werknemers.

cacaobonen

Teun van de Keuken

Een stapje in de goede richting, maar dit is niet altijd zo geweest. Deze omschakeling heeft plaats kunnen vinden onder druk van de publieke opinie en de media. Met name Teun van de Keuken heeft daar een belangrijke rol in gespeeld.

Teun van de Keuken kennen we allemaal van het tv-programma Keuringsdienst van Waarde. Hierin worden regelmatig misstanden in de voedselketen aan de kaak gesteld, vaak met zeer verbazingwekkende resultaten. Na een uitzending gemaakt te hebben over de herkomst van de cacaobonen, besefte Teun dat dit veel groter was.

Vele uitzendingen volgden en Teun besloot om de knuppel in het hoenderhok te gooien door zichzelf aan te geven bij Justitie als medeplichtige aan kind slavernij. Hij at immers de chocolade die op deze manier geproduceerd werd, terwijl hij hiervan op de hoogte was.

De CNN en BBC kregen hier lucht van en hebben toen ook veel aandacht besteed aan dit onderwerp. Hierdoor kwam een kettingreactie op gang waarin veel chocoladefabrikanten geconfronteerd werden met dit feit. Met het schaamrood op de kaken werd er voorzichtig actie ondernomen om dit te veranderen.

Intussen zat Teun van de Keuken beslist niet stil. Hij besloot om zelf in de markt te stappen en 100% slaafvrije chocolade te maken voor de Nederlandse markt. Inmiddels is dit uitgegroeid tot een internationaal opererend bedrijf die probeert om zo veel mogelijk eerlijke chocolade te verkopen onder de naam: Tony’s Chocolonely. http://www.tonyschocolonely.com

Helemaal slaafvrij is de chocolade nog niet, maar ze zijn zeker op de goede weg en trekken hiermee veel publiciteit, wat minstens zo belangrijk is.

Naast dit Nederlandse initiatief, zijn er wereldwijd nog meer organisaties en bekende persoonlijkheden die zich hiermee bemoeien.

Videofragment

De belangen van de grote producenten

Zoals eerder gezegd, is een keurmerk voor slaafvrije chocolade beslist nog geen garantie voor 100% slaafvrij. Maar het is wel een stap in de goede richting. De bedrijven die hier gebruik van maken hebben in ieder geval een goede intentie, wel of niet onder druk van media en publieke opinie.

Maar het mag duidelijk zijn dat de grote spelers op de chocolademarkt (onder andere Mars, Ferrero, Nestlé) een commercieel doel hebben. Een lage inkoopprijs van cacaobonen is hiervoor een eerste vereiste. Hierdoor komen de boeren in Afrika onder grote druk te staan, maar veel keus hebben ze niet. Het is slikken of stikken. Er is zelfs een tendens dat boeren hun cacaoplantages volledig rooien om plaats te maken voor landbouw wat beter betaald. Ze hebben geen keus, want ook zij moeten hun familie onderhouden.

Voor de fabrikanten is het ook zaak om ons, als consumenten, zo ver mogelijk van deze discussie te houden. Je ziet nooit reclame op televisie met een hardwerkende cacaoboer die in een lekker zonnetje staat te oogsten. Nee, integendeel. De fabrikanten willen liever dat we hun producten associëren met paarse, vrolijk loeiende, koeien in de alpenwei en met pratende M&M’s die allemaal avonturen beleven.

En hoe ‘eerlijk’ zijn de supermarkten?

Ondanks alle mediadruk en de stappen die gezet zijn in de afgelopen 10 jaar, is het resultaat beslist nog niet afdoende. Uit een rondgang van Oxfam Novib, waarbij alle Nederlandse supermarkten onder de loep zijn genomen, blijkt dat van de totale 119 miljoen repen die jaarlijks verkocht worden in Nederland, er ‘slechts’ 10,6 miljoen eerlijk zijn.

Dat is nog maar 8,8%. Een goed begin, maar nog lang niet genoeg. Opvallend hierbij is het verschil tussen de supermarkten. Met name de kleinere supermarkten scoren goed in hun aanbod: Maar liefst 18% is eerlijke chocolade. Een belangrijk percentage, want de kleinere supermarkten verkopen wel bijna een kwart van de repen.

Van de grote supermarkten scoort Jumbo het beste. Daarna Plus en C1000. Onderaan de lijst bungelen Albert Heijn en de LIDL. Grote spelbreker is de ALDI. Met een totaal omzet van 18 miljoen repen per jaar, zit er niet één eerlijke reep tussen.

En onze chocoladeletters?

Ook in de chocoladeletters zien we eenzelfde trend als bij chocolade in het algemeen. De kleine supermarkten scoren ook hierin het allerbeste, met onderaan de lijst niet alleen de ALDI, maar ook de HEMA en de LIDL.

Tot slot…

Chocoladerepen en –letters voor écht 100% slaafvrij is heel erg zeldzaam en voor massaproductie nog een utopie. Maar wil je het hoogst haalbare? Let dan bijvoorbeeld op het eerder genoemde merk van Tony van de Keuken. Inmiddels zijn er al heel veel verkooppunten in Nederland, dus is er vast wel eentje bij jou in de buurt. Een ander alternatief om oneerlijke chocolade te vermijden zijn de natuurvoedingswinkels en de wereldwinkels.

Laten we met z’n allen een fijn Sinterklaasfeest vieren, een feest zonder onnodige discussies over de kleur van Zwarte Piet, maar met meer aandacht voor de échte slavernij in de cacao industrie. Koop dus alléén maar eerlijke chocolade(letters). De cacaoboeren zullen je dankbaar zijn….

Waardevol artikel?

Geef ons hieronder dan een 5 sterren beoordeling! Alvast bedankt!

We are sorry that this post was not useful for you!

Let us improve this post!

Tell us how we can improve this post?


OVER DE AUTEUR:

Robert Jan Hendriks

Robert Jan Hendriks (RJ) is de oprichter en drijvende kracht achter OptimaleGezondheid. Zijn missie is om Nederland gezonder te maken door middel van kleine slimme aanpassingen in je leefstijl! Hij heeft zelf jarenlang te kampen gehad met gezondheidsklachten en helpt mensen naar een gezonder leven via de blog, trainingen, workshops en boeken.


Aanbevolen artikelen voor jou: 


Laat hieronder een reactie achter:

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met

  1. heb ik net deze week chocolade bij de lidl gekocht, is dus de laatste keer!
    Bedankt voor deze nuttige informatie.
    Ben weer eens geschrokken van de mens en al zijn daden!

{"email":"Email address invalid","url":"Website address invalid","required":"Required field missing"}
0 Shares
Tweet
Pin
Share