Naar hoofdinhoud
Optimale Gezondheid logo Optimale Gezondheid
De hik: oorzaken, hoe lang duurt het en wanneer naar de dokter?

De hik: oorzaken, hoe lang duurt het en wanneer naar de dokter?

Hoe lang duurt de hik en wat helpt er echt tegen? Alles over oorzaken, thuismiddelen en wanneer je een arts moet raadplegen bij chronische hik.

Door Robert Jan Hendriks · · bijgewerkt 23 april 2026 · 5 min leestijd · Ons redactieproces

De hik (singultus) is een plotselinge, onvrijwillige samentrekking van het middenrif die samenvalt met het sluiten van de stemspleet — waardoor dat kenmerkende geluid ontstaat. In de meeste gevallen verdwijnt de hik binnen enkele minuten vanzelf. Duurt hij langer dan 48 uur, dan is een gesprek met je huisarts verstandig.12

Hoe ontstaat de hik?

Het middenrif is de koepelvormige spier onder je longen die je ademhaling aanstuurt. Bij de hik trekt deze spier plotseling samen; tegelijkertijd sluit de stemspleet — het middelste deel van het strottenhoofd, waar de stembanden zitten. Dat geeft het typische hikgeluid.2

Waarom het middenrif plotseling in spasme schiet, is nog niet volledig opgehelderd. De meeste onderzoekers vermoeden dat kleine maagklachten — een opgeblazen maag of terugvloeiend maagzuur — de voornaamste triggers zijn, maar een definitief antwoord ontbreekt.12

Wat veroorzaakt de hik?

Veelvoorkomende directe oorzaken:

  • Te snel of te veel eten — de maag dijt snel uit en prikkelt het middenrif
  • Koolzuurhoudende dranken — het kooldioxide strekt het maagoppervlak en irriteert het middenrif
  • Heet of pittig voedsel — prikkelt de nervus phrenicus, de zenuw die het middenrif aanstuurt
  • Alcohol — ontspant de onderste slokdarmsfincter, wat terugvloed kan veroorzaken3
  • Plotselinge temperatuurverandering in de keel, zoals ijskoude dranken

Sommige medicijnen kunnen de hik ook uitlokken: opioïden, benzodiazepinen, corticosteroïden en barbituraten staan allemaal op die lijst.2

Bij hardnekkige of chronische hik (langer dan 48 uur) zijn er vaker dieper liggende oorzaken, zoals gastro-oesofageale refluxziekte (GERD, ook wel chronisch maagzuur), aandoeningen van het centrale zenuwstelsel, of prikkeling van de nervus vagus.24

Wanneer wordt de hik medisch serieus?

Wetenschappers hanteren drie categorieën:24

CategorieDuurAanpak
VoorbijgaandKorter dan 48 uurGeen behandeling nodig
Hardnekkig (persistent)48 uur tot 1 maandRaadpleeg je huisarts
Onhandelbaar (intractable)Langer dan 1 maandMedisch onderzoek noodzakelijk

Langdurige hik treft mannen vaker dan vrouwen.2 Mogelijke complicaties bij chronische hik zijn gewichtsverlies (door moeite met eten), slaapproblemen, vermoeidheid en communicatieproblemen.

Een kwalitatief onderzoek uit 2025 laat zien dat chronische hik een grote impact heeft op de kwaliteit van leven — inclusief een verhoogd risico op klinische depressie.1

Wat helpt tegen de hik?

Eerlijk gezegd: bewezen methoden zijn er nauwelijks. De meeste populaire trucs zijn gebaseerd op traditie of anekdotisch bewijs, niet op klinische trials.2 Iemand laten schrikken — een veelgebruikt advies — is wetenschappelijk niet aangetoond effectief.

Methoden die een redelijke fysiologische basis hebben:

  • Adem inhouden — verhoogt het CO₂-gehalte in het bloed, wat de spasmen kan doorbreken
  • Koud water in kleine slokjes drinken — kan de nervus vagus prikkelen
  • Knieën optrekken naar de borst — vergroot de buikdruk en kan het middenrif ontspannen
  • Een lepel suiker langzaam laten smelten — kan via de vaguszenuw een reflexreactie uitlokken

Bij langdurige of onbehandelbare hik zijn medicijnen soms een optie: baclofen, metoclopramide of gabapentine worden wel voorgeschreven, maar de wetenschappelijke onderbouwing is beperkt.45 Bespreek dit altijd met een arts.

Wanneer moet je naar de huisarts?

Ga naar de huisarts als:

  • De hik langer dan 48 uur aanhoudt
  • De hik steeds terugkeert in herhaalde aanvallen
  • Je er niet van kunt slapen of eten
  • De hik samengaat met andere klachten zoals pijn, kortademigheid of neurologische symptomen

De huisarts kan dan onderzoek doen naar een onderliggende oorzaak. Meer informatie vind je op Thuisarts.nl.

Bij verdenking op een onderliggende aandoening kan aanvullend onderzoek nodig zijn: bloedonderzoek, beeldvorming (röntgen, CT of MRI), een endoscopie of een ECG.26

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt de hik normaal?

Bij de meeste mensen duurt de hik enkele minuten tot een paar uur en verdwijnt vanzelf. Duurt hij langer dan 48 uur, dan spreekt men van een hardnekkige hik en is een huisartsbezoek verstandig. Een duur van meer dan een maand — de onbehandelbare hik — vereist medisch onderzoek naar een onderliggende oorzaak.2

Werkt iemand laten schrikken echt tegen de hik?

Nee, wetenschappelijk bewijs hiervoor ontbreekt.2 Het idee is dat een schrikreactie de ademhaling onderbreekt en zo de middenrif-spasmen stopt, maar dit is niet klinisch aangetoond. Methoden zoals adem inhouden of kleine slokjes koud water drinken hebben een iets beter fysiologisch fundament.

Waarom werkt een truukje bij de ene persoon wel en bij de andere niet?

De hik kan meerdere verschillende oorzaken hebben — maagprikkeling, irritatie van de vaguszenuw, een veranderd CO₂-gehalte — en niet elke methode pakt dezelfde trigger aan. Bovendien lost de hik vaak spontaan op, waardoor het moeilijk is te bepalen of een truc echt geholpen heeft of dat het toeval was.

Krijg je makkelijker de hik naarmate je ouder wordt?

Er is geen sterk bewijs dat leeftijd op zichzelf de kans op de hik vergroot. Wel gebruiken oudere mensen vaker medicijnen of hebben ze aandoeningen die de hik kunnen uitlokken, zoals GERD of het gebruik van opioïden en corticosteroïden.2 Daardoor kan de hik in de praktijk vaker voorkomen bij ouderen.

Kan de hik echt gevaarlijk zijn?

In de meeste gevallen is de hik onschuldig. Maar chronische hik — weken tot maanden — kan ernstige gevolgen hebben: gewichtsverlies, slaaptekort, vermoeidheid en een verhoogd risico op depressie.1 In zeldzame gevallen is de hik een symptoom van een onderliggende aandoening van het zenuwstelsel of een andere orgaanziekte.6

Welke thuismiddelen hebben de beste wetenschappelijke basis?

Geen enkel thuismiddel is in klinische trials bewezen effectief.2 De meest plausibele opties — adem inhouden, kleine slokjes koud water drinken, knieën optrekken — werken via CO₂-verhoging of vagus-stimulatie. Probeer wat bij jou werkt, maar verwacht geen garantie.

Wanneer moet ik echt naar de dokter met de hik?

Ga naar de huisarts als de hik langer dan 48 uur aanhoudt, steeds terugkeert, je slaap of eetpatroon verstoort, of samengaat met andere klachten zoals pijn of duizeligheid.24 De hik kan dan een signaal zijn van een onderliggende aandoening die behandeling vereist. Thuisarts.nl geeft aanvullende informatie voor Nederlandse patiënten.

Footnotes

  1. Zugaj MR, Busch C, Züger A. Experience of illness with chronic singultus: a qualitative interview study. Orphanet Journal of Rare Diseases. 2025. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40121512/ 2 3 4

  2. Cole JA, Plewa MC. Singultus. StatPearls. 2026. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30855813/ 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14

  3. Runggaldier D, Adam R, Ermanni C. Gastric vs. supragastric belching, singultus, aerophagia, and differential diagnoses: An interdisciplinary perspective for otorhinolaryngologists. HNO. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38935275/

  4. Canonica S, Eze R, Carlen F. Chronic hiccups: diagnosis and treatment. Revue Médicale Suisse. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38756037/ 2 3 4

  5. Jatoi A. Evaluating and palliating hiccups. BMJ Supportive & Palliative Care. 2022. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35443973/

  6. Datta AK, Malakar S, Mukherjee A. Refractory singultus and area postrema syndrome as a presentation of neurocysticercosis. BMJ Case Reports. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39266042/ 2

Bronnen

  1. Zugaj MR, Busch C, Züger A — Experience of illness with chronic singultus: a qualitative interview study · Orphanet Journal of Rare Diseases · 2025
  2. Cole JA, Plewa MC — Singultus · StatPearls · 2026
  3. Runggaldier D, Adam R, Ermanni C — Gastric vs. supragastric belching, singultus, aerophagia, and differential diagnoses: An interdisciplinary perspective for otorhinolaryngologists · HNO · 2024
  4. Canonica S, Eze R, Carlen F — Chronic hiccups: diagnosis and treatment · Revue Médicale Suisse · 2024
  5. Jatoi A — Evaluating and palliating hiccups · BMJ Supportive & Palliative Care · 2022
  6. Datta AK, Malakar S, Mukherjee A — Refractory singultus and area postrema syndrome as a presentation of neurocysticercosis · BMJ Case Reports · 2024
Robert Jan Hendriks

Geschreven door

Robert Jan Hendriks

Oprichter van Optimale Gezondheid (sinds 2010)

Gratis + wekelijkse tips

Ontvang gratis 7x KETO Ovenschotels

Inclusief boodschappenlijstje — zo staat er vanavond al een gezonde ovenschotel op tafel. Plus elke week praktische gezondheidsinzichten — altijd uitschrijven mogelijk.

Download gratis

Lees ook

Meer over aandoeningen

39 reacties

Archief van lezersreacties sinds 2011.

  1. Paul
    Ik weet nog wel een manier om de hik te stoppen die werkt en simpel is. Vraag iemand die de hik heeft maar eens wat hij gisteren heeft gegeten en de dag daarvoor en de dag daarvoor. Het gaat niet om het eten, maar iemand moet nadenken en daarmee verandert zijn ademhaling of spierspanning en stopt het hikken. Het werkt vrijwel zeker. Probeer het maar uit. Groeten Paul
    Team OptimaleGezondheid
    Bedankt voor deze aanvulling, Paul!
    Maureen
    Het heeft geholpen Paul super bedankt
    steven
    danku Paul, dat was een goede tip!
    Jette
    Geweldig, dit werkt! Mijn dochter van 9 heeft heel geregeld een pijnlijke hik en niks hielp. Dank voor de super tip!
    Aboe imran
    Ik had 6 dagen achter elkaar de hik. Maar de tip van Paul heeft gewerkt super Paul 31 december 2016 om 01:42 -
  2. Nico van Hooff
    IK heb al een week de hik,ik gebruik buscopan maar het help niet Is er een ander middel bij voorbaat voor dank
  3. Dennis
    Die tip over het avond eten.. wauw na 3 uur is de hik weg en kom ik er achter dat ik niet weet wat ik 4 dagen geleden gegeten heb haha Dankje wel
    Team OptimaleGezondheid
    Geen dank, Dennis!
  4. Naomi B
    Af en toe heb ik last van 1 enkele hik, pijnlijk en kan dan even niet bewegen. Dit gebeurd een paar keer per dag voor de laatste 2 jaar. Ben nog niet naar de dokter gegaan daarvoor maar ik hoop dat ik hier misschien te weten kom wat het is en wat ik ertegen kan doen.
  5. Alfred Wams
    Zelf heb ik altijd twee dagen regelmatig opvallend hard de hik. Vreemd dat dit dan twee dagen duurt. Wetenschappers zeggen dat de hik reflex nodig is voor het ongeboren kind, om de ademhalingsspieren in goede conditie te brengen. In ieder geval weet ik sinds een aantal jaren ook wat het beste helpt en de acute aanvallen zal doen smoren. Voordat iemand dan begint over het laten schrikken... Laat meteen de beide armen zo slap als mogelijk is langs het lichaam hangen. Doe werkelijk uw best om er een zo groot mogelijk succes van te maken. Gewoon niets met de armen doen is natuurlijk niet genoeg. Ze moeten er echt volkomen krachteloos bijhangen. Bungelen dus. Bij mij helpt het alleen tegen de hik van het moment maar misschien dat een ander, door soortgelijke therapie, ook resultaat boekt bij het voorkomen ervan.
  6. Yvonne
    Als ik de hik heb doe ik het volgende: rechtop staan, kijk naar boven richting het plafond. Zorg dat je hoofd bijna in je nek ligt en dat je lichaam iets overstrekt naar achteren. Je merkt dat je niet meer kunt slikken (en dus ook niet kunt hikken ;-) ). Als je zo een minuutje of iets langer blijft staan ben ík in ieder geval van mijn hik af. Hoop dat het bij een ander ook werkt.
    Team OptimaleGezondheid
    Bedankt voor deze aanvullende oplossing, Yvonne. Zijn er meer lezers die deze manier gebruiken? En, werkt het bij jullie ook?
    Karamba
    WOW ik had een irritant langdurige hik die zeker een half uur duurde. Adem inhouden, rustig in en uitademen en op de kop drinken geprobeerd. Met jouw tip (die ik niet eerder heb gehoord) is de hik met 20 seconden verdwenen, dank je wel!!! Super!!!
  7. Jimbo
    als iemand de hik heeft vraag ik meestal of ze niet vergeten zijn mijn 100 euro terug te betalen, vak de schrik zijn ze meestal de hik kwijt, probeer het maar...
  8. Jozef Vossen
    Remedie tegen de hik. Neem een glas water en zet het glas tegen de bovenlip Buig nu je romp naar voren zover als mogelijk en drink nu enkele slokjes De hik is nu verdwenen
    Team OptimaleGezondheid
    Dank voor deze tip, Jozef!
    davy
    Deze tip werkte echt, bij mij althans . Ik hing alleen niet naar voren maar nam minislokjes van en glas water en zorgde dat ik contant water aan het slikken was. Binnen 2 minuten is de hik weg
  9. sezar
    wat ook goed helpt is je lippen in positie brengen alsof je uit een rietje zuigt (dus een kleine opening) en daardoor flink inademen, de lippen sluiten, adem voor 5 seconden dicht houden, vervolgens een zelfde opening maken met de lippen en daardoor flink uitblazen. herhaal dit ongeveer 5 minuten lang en denk na over wat je gister/eergister/de dag daarvoor hebt gegeten.
  10. Rob
    Na 2 dagen en nachten constant hikken werd ik wel een beetje radeloos. Alle tips die ik kon vinden uitgeprobeerd, het werkte niet voor mij. Wat bij mij feilloos werkt is: 1. Haring. Niet een klein stukje maar een flinke hap. De hik stopt direkt . 2. Yoghurt. Neem een klein potje Activia (125 gr), uit de koelkast. Ga op een prettige stoel zitten, lepel het potje zo snel mogelijk leeg, ook als er een hik aankomt. Als het leeg is rustig achteroverleunen en rustig ademen. Let wel, deze 2 manieren werkten bij mij, misschien niet bij iedereen. Het is voor mij al een hele geruststelling als je midden in de nacht iets in huis hebt wat de hik kan stoppen.
    Team OptimaleGezondheid
    Dank voor het delen van jouw persoonlijke oplossingen en ervaringen, Rob! Zijn er meer lezers met soortgelijke oplossingen tegen de hik?
  11. Nathalie
    Het klinkt misschien stom... maar tot nu toe heeft het iedere keer geholpen! Als ik de hik heb, pak ik een glas water en een rietje. Vervolgens drink ik het water rustig op via het rietje terwijl ik mijn oren dichthoud. En weg is de hik...
    Team OptimaleGezondheid
    Wow, wat een mooie oplossing, en fijn dat het werkt! Dank voor deze extra tip, Nathalie!
    Mary
    Hallo Nathalie, hartelijk dank voor je tip, en nu hopen dat mijn stembanden snel herstellen.
  12. Lotte
    De enige echte oplossing tegen de hik is continu slikken, of inschatten wanneer de volgende hik gaat komen en proberen om precies op dat moment te slikken. Hiervoor hoef je niks extra's in huis te hebben en je bent binnen enkele minuten van je hik af!
    Team OptimaleGezondheid
    Dank voor deze aanvulling, Lotte!
  13. marga
    De boven voet masseren (achter de tenen0 = drukpunt voor het midden rif. Bij beide voeten + de rest van de voeten even masseren; liefdevolle aandacht. groet marga
    Team OptimaleGezondheid
    Dank voor deze extra aanvulling, Marga
  14. Marleen
    Een rijmpje uit mijn kinderjaren langzaam opzeggen zonder adem te halen : "ik en hik gingen samen over zee, hik bleef daar en ik kwam weer ". En het hielp ! (toen toch ….)
    Team OptimaleGezondheid
    LOL .... Ik kende deze nog niet, maar ga het een volgende keer zeker proberen!
  15. Johannes
    Ik krijg de hik als ik op een bepaald punt op mijn gezicht ga wrijven. Nog nooit gehoord dat een ander daar last van heeft dus heel raar
    Team OptimaleGezondheid
    Is inderdaad wel heel bijzonder. Andere lezers die dit herkennen?
  16. Daniel
    Ik heb al 4 dagen konstant de hik als ik dan een goede schep honing in neem stopt het voor een tijdje
    Team OptimaleGezondheid
    Dank voor deze tip, Daniel. Iemand anders die dezelfde ervaring heeft als Daniel?
  17. Jeroen
    Een flinke adem innemen, totdat je longen volzitten. Vervolgens een glas water heel snel in kleine slokjes opdrinken, terwijl je de adem inhoud. Zo krijgt lichaam niet de kans om te slikken. Het werkt bij mij.
    Team OptimaleGezondheid
    Dank voor je tip, Jeroen!
  18. Kasper
    Goedenacht, Ik heb al deze tips geprobeerd en zowaar blijkt een kommetje yoghurt te helpen! @Rob duizendmaal dank voor deze tip!
  19. Jaap van den Eshof
    Ik heb de hik ca.3-4 uur, daarna 3 uur rust en vervolgens weer de hik (zeer vermoeiend) ook’s nachts. Ik heb sinds het begin (2 dagen terug) ook corona. Mij helpt zitten in een eenvoudige relax-stoel; de hik is beter te hanteren. Ik heb ook ontdekt dat het eten van kleine hapjes koek, zonder pauze, mij ook van de hik af helpt. Een fijne en duidelijke site