Hersengolven en tinnitus: helpt alfagolfstimulatie bij oorsuizen?

Kunnen verstoorde hersengolven bijdragen aan tinnitus — en helpt het stimuleren van alfagolven via neurofeedback of meditatie?

Door Robert Jan Hendriks · Gepubliceerd 28 juni 2014 · bijgewerkt 22 april 2026 · 4 min leestijd · Ons redactieproces

Bij mensen met chronisch oorsuizen (tinnitus) laten hersenscans een verstoord patroon zien: te weinig alfagolven (8–12 Hz) en te veel delta-activiteit. Onderzoek suggereert dat het stimuleren van alfapatronen — via neurofeedback of meditatie — de intensiteit van tinnitus bij sommige mensen kan verminderen.¹ Dit artikel legt uit hoe dat werkt en wat je zelf kunt doen.

Wat zijn hersengolven en waardoor raken ze verstoord?

Je brein communiceert constant via elektrische signalen met een meetbare frequentie, uitgedrukt in hertz (Hz). Die signalen worden ingedeeld in vijf hoofdtypen:

Type	Frequentie	Toestand
Delta	0,5–4 Hz	Diepe slaap
Theta	4–8 Hz	Diepe ontspanning, droomfase
Alfa	8–12 Hz	Wakker en ontspannen, geen actieve taak
Bèta	12–30 Hz	Actief denken, focus
Gamma	>30 Hz	Hoog-cognitieve verwerking

Bij een gezond wakker brein overheersen de alfagolven in rust. Bij mensen met chronisch tinnitus zien onderzoekers echter een ander patroon: de alfa-activiteit is verminderd, terwijl delta- en/of gamma-activiteit verhoogd is.²

Welk verband bestaat er tussen hersengolven en tinnitus?

Tinnitus is geen geluid dat in je oor ontstaat, maar een ervaring in je brein. Wanneer het auditieve systeem minder prikkels ontvangt — door gehoorverlies of andere oorzaken — kunnen betrokken hersendelen overactief worden om het gebrek aan input te compenseren.³ Dit heet centrale sensitisatie van het auditieve systeem.

Dat verstoorde hersenpatroon — te weinig alfa, te veel delta — is bij meerdere groepen patiënten gemeten. Het lijkt samen te hangen met de ernst van de tinnitus en bijkomende klachten als slaapproblemen en concentratieverlies.²

Belangrijk voorbehoud: correlatie is geen oorzaak. Het is niet bewezen dat het herstellen van alfagolven tinnitus opheft. Kleine studies laten wel zien dat het de ervaren last kan beïnvloeden.

Hoe kun je alfagolven stimuleren?

Er zijn meerdere methoden onderzocht. Geen enkele is een wondermiddel, maar sommige bieden voor een deel van de patiënten verlichting.

Neurofeedback

Bij neurofeedback meet een therapeut je hersengolven via een EEG en ontvang je via een scherm real-time terugkoppeling. Je traint je brein letterlijk om meer alfapatronen te produceren. Dit is de best gedocumenteerde methode voor hersengolftraining bij tinnitus, al is de evidentie nog beperkt en zijn de effecten niet voor iedereen gelijk.¹

Meditatie en mindfulness

Ontspanningstechnieken zoals mindfulness-meditatie zijn in verband gebracht met een toename van alfa-activiteit. Ze helpen bovendien bij de emotionele verwerking van tinnitus, wat de ervaren last kan verminderen.³

Auditieve stimulatie en binaural beats

Sommige mensen proberen binaural beats of speciaal bewerkt geluid om alfagolven te stimuleren. De wetenschappelijke basis hiervoor is vooralsnog dun: grote gerandomiseerde studies ontbreken. Gebruik dit als aanvulling op — niet als vervanging van — bewezen behandelingen.

Slaap en dagritme

Een regelmatig slaap-waakritme ondersteunt een gezonde hersengolfcyclus. Ochtendlicht stimuleert alertheid en helpt je circadiane ritme stabiel te houden. Een daglichtlamp kan helpen als je ‘s ochtends weinig zonlicht krijgt.

Wanneer ga je naar de huisarts?

Maak een afspraak als:

Tinnitus plotseling ontstaat of snel verergert
Je ook gehoorverlies, duizeligheid of tintelingen ervaart
Je een kloppend of pulserend geluid hoort — dit kan op een vasculaire oorzaak wijzen¹
De klachten je slaap of dagelijks functioneren ernstig verstoren

Meer informatie over wanneer je naar de huisarts moet bij oorsuizen vind je op Thuisarts.nl.

Veelgestelde vragen over hersengolven en tinnitus

Kan hersengolfstimulatie tinnitus volledig genezen?

Nee. Er is geen bewijs dat hersengolfstimulatie tinnitus opheft. Onderzoek suggereert dat het voor sommige mensen de ervaren intensiteit of het storend karakter kan verminderen, maar het is geen genezing.³ Bespreek verwachtingen altijd met een audioloog of KNO-arts.

Wat is het verschil tussen tinnitus door beschadigde haarcellen en tinnitus door verstoorde hersengolven?

Beide mechanismen spelen vaak samen een rol. Beschadigde haarcellen in het binnenoor zorgen voor minder auditieve input. Het brein reageert hierop met centrale overactiviteit, zichtbaar als verstoorde hersengolven, die je ervaart als een aanhoudende toon of ruis.²

Helpen binaural beats bij oorsuizen?

De evidentie is beperkt. Kleine studies zien soms positieve effecten op ontspanning en slaap, wat indirect de ervaren last kan verlichten. Grotere gerandomiseerde studies ontbreken, dus stevige uitspraken zijn voorbarig.

Ik heb een schwannoom op de achtste hersenzenuw — helpt hersengolftraining?

Een schwannoom (ook wel akoestisch neuroom) op de achtste hersenzenuw is een specifieke medische situatie die gespecialiseerde begeleiding vereist van een KNO-arts of neurochirurg. Hersengolftraining is hierbij geen eerste stap. Bespreek je opties — monitoring, operatie of bestraling — met je behandelend specialist.

Hoe ga je om met tinnitus als je haarcellen beschadigd zijn?

Beschadigde haarcellen herstellen niet vanzelf. De behandeling richt zich op verlichting via geluidstherapie, cognitieve gedragstherapie (CGT) of tinnitus retraining therapie (TRT). Een audioloog kan je helpen bepalen welke aanpak bij jouw situatie past.³

Langguth B, de Ridder D, Schlee W. Tinnitus: Clinical Insights in Its Pathophysiology—A Perspective. Journal of the Association for Research in Otolaryngology : JARO. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38532055/ ↩ ↩² ↩³
Kleinjung T, Peter N, Schecklmann M. The Current State of Tinnitus Diagnosis and Treatment: a Multidisciplinary Expert Perspective. Journal of the Association for Research in Otolaryngology : JARO. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39138756/ ↩ ↩² ↩³
Mazurek B, Hesse G, Dobel C. Chronic Tinnitus. Deutsches Arzteblatt international. 2022. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35197187/ ↩ ↩² ↩³ ↩⁴

Bronnen

Langguth B, de Ridder D, Schlee W — Tinnitus: Clinical Insights in Its Pathophysiology—A Perspective · Journal of the Association for Research in Otolaryngology : JARO · 2024
Kleinjung T, Peter N, Schecklmann M — The Current State of Tinnitus Diagnosis and Treatment: a Multidisciplinary Expert Perspective · Journal of the Association for Research in Otolaryngology : JARO · 2024
Mazurek B, Hesse G, Dobel C — Chronic Tinnitus · Deutsches Arzteblatt international · 2022

Geschreven door

Robert Jan Hendriks

Oprichter van Optimale Gezondheid (sinds 2010)

Gratis + wekelijkse tips

Ontvang gratis 7x KETO Ovenschotels

Inclusief boodschappenlijstje — zo staat er vanavond al een gezonde ovenschotel op tafel. Plus elke week praktische gezondheidsinzichten — altijd uitschrijven mogelijk.

Download gratis

Meer over levensstijl

Levensstijl

De meest ongezonde gewoontes: wat de wetenschap écht zegt

Welke ongezonde gewoontes schaden je gezondheid het meest? Van snacken zonder honger tot chronische stress — dit zegt actueel wetenschappelijk onderzoek.

Biergist tegen acne: wat zegt het onderzoek en welke alternatieven werken beter?

Werkt biergist tegen acne? Ontdek wat de wetenschap zegt over werkzame stoffen, veilige dosering en bewezen acnebehandelingen die wél effect hebben.

Pepermuntolie bij PDS: werkt het echt — en 14 andere bewezen alternatieven

Pepermuntolie in maagsapresistente capsules verlicht PDS-krampen aantoonbaar. Welke 14 andere middelen werken — en hoe combineer je ze slim?

Koud douchen: wat werkt echt en wat is overdreven?

Koud douchen helpt bij spierherstel en alertheid — maar werkt het ook bij gewichtsverlies of immuunfunctie? Meta-analyses uit 2023–2025 geven antwoord.

10 kleine gewoontes die je gezondheid direct verbeteren

10 kleine aanpassingen met grote impact op je gezondheid: van kaliumrijk voedsel en beweging tot slaap en minder alcohol. Wetenschappelijk onderbouwd.

8 reacties

Archief van lezersreacties sinds 2011.

Lia22 januari 2015
Hallo, Ik wilde je even laten weten dat ik onlangs de alpha stimm (apparaat met alphagoven)heb geprobeerd tegen slapeloosheid. Dit heeft helaas niet geholpen, maar ik heb er wel(of ik ben het me nu meer bewust) oorsuizen (suizend hoog geluid)ervoor terug gekregen. Overdag heb ik er weinig last van(is er wel, maar omdat je bezig bent kun je het beter negeren.) maar's nachts des te meer. Kan dat gekomen zijn door het apparaat? Hoe kan ik voorkomen dat het erger wordt? Vriendelijke groet, Lia
Robert Jan Hendriksauteur8 februari 2015
Ik heb onderzoek gedaan en geen resultaat kunnen vinden of het een mogelijke oorsuizen prikkel is. Wel ben ik op een volgend interessant onderzoek gekomen: http://www.tinntrain.co.il/Portals/0/multifactorial_treatment.pdf Merk je verschil in tinnitus wanneer je wel of niet het apparaat toepast? Groetjes, Jack
Alex Smet10 februari 2016
Jack, Mijn voorgeschiedenis beknopt. Ik heb uitgebreid je website door genomen en al vroeger en tot nu nog veel manieren uit geprobeerd die overeen stemmen met jouw methodes maar jammer het geruist blijft aanhouden . Verschillende KNO speciallisten op consultatie geweest , en veel beloftes gekregen met weinig resultaat. Heb een schwanomma die ongelukkig dicht tegen mijn trommelvlies zit op de achtste zenuw maar 2,5mm diameter en bezorg mij enorm veel last . Vijf jaar geleden hebben ze de groei hiervan kunnen stopzetten met Gamma knife met de hoop dat het volledig zou verdwijnen maar dit is niet gelukt. Ik zoek al jaren een oplossing voor bolletje van 2,5mm in de zenuw op te lossen door medicatie of andere methodes , heb jij hier ervaring mee. met vriendelijk groeten , Alex Smet België
Team OptimaleGezondheid12 februari 2016
Ik heb hier zelf geen ervaring mee, Alex. Wellicht iemand van de lezers die hier een licht over op kan steken?
Ellisa3 april 2016
Beste Alex, ik heb tinnitus die 24uur hartkloppingen geeft soort pulserende tinnitus , ik zoek mensen die hiermee ervaringen en behandelingen aan het zoeken zijn . Bij opstaan smorgens is het zwaarste pulsering net mijn kop gaat knallen en ook stekende pijn en dan wordt het door de dag minder maar het vazig zien en geen kracht in de armen benen blijft hele dag houden,omdat ik nek en rug hernia heb allebij aande linker zijde en ook mijn tinnitus is op linker oor,waarschijnlijk heeft het met elkaar te maken.. ken je deze behandeling of ziekenhuis al ? http://www.uza.be/behandeling/durale-arterioveneuze-malformatie-davf#gevolgenhttp://www.keesdevries.eu/Diverse%20Tinnitusgeluiden.html http://www.keesdevries.eu vriendelijke groeten sterkte allemaal
Jacq27 december 2016
Besloten facebookgroep 'leven met tinnitus en/of hyperacusis' biedt ondersteuning. http://on.fb.me/1GXpoO6
Team OptimaleGezondheid29 december 2016
Mooi initiatief!
Mark25 oktober 2017
Ik lees hier alleen maar over Tinnitus dat ontstaan is door allerlei factoren of Menierre, maar lees niet vaak over gehoorbeschadiging opgelopen door knallend vuurwerk, keiharde muziek, of met speelgoed bad-eendjes zoals dat met mij gebeurd is, . Ik ben 48 jaar oud en heb twee jaar geleden een ongelukje gehad. Mijn neefje had een soort bad eendje in zijn handen dat ik niet in de gaten had. Hij haalde allerlei speelgoed uit een krat om te laten horen en ineens gebeurde het: Hij hield dat rotding tegen mijn oor omdat hij mij wilden verassen en vertelde mij of ik wilde luisteren. Ik had het niet eens in de gaten dat een kind van 9 zoiets gevaarlijks in handen had. Een soort figuurtje met fluitje ingebouwd. Voor ik het in de gaten had, was het kwaad al geschied. Een hoge fluittoon door mijn hersens beschadigde 30% van mijn gehoor met weken evenwicht stoornissen, plots doofheid, hoge piep in mijn hoofd en maandenlange hoge fluittoon. Na twee jaar lijdt ik aan Tinnitus. Elke dag een monitor in mijn hoofd, een testbeeld, een tv. 46 jaar lang in stilte geleefd en nu nooit meer. Dankzij een waardeloos speeltje. En het erge is, mijn zus was niet verzekerd. Dus het heeft mij alleen maar geld gekost en een waardeloos hoofd. Daar kan geen voedsel en goed leven tegenop als vele TRILHAREN in mijn hoofd zijn vernietigd. Elke keer dat ik dacht dat het minder was kwam het luider terug de Tinnitus. Met de verjaardag afgelopen keer is het weer erger geworden omdat ik te stom was om mijn oordoppen niet in te houden. De stemmen en praten van mensen is net zo erg als hard geluid van een radio, maar die stond niet aan. Hoe ga je in godsnaam om met een oor waar een deel TRILHAREN KAPOT van zijn! Loop vele dagen met oordoppen, en in de avond mijn gehoorapparaat met ruismaskeerder. Het helpt alléén even maar. De volgende dag is het er de hele dag weer als je geluk hebt en die heb ik ook.Het is moeilijk om te leven met geluid in je hoofd en dat je nooit meer de stilte mag ervaren. Tuurlijk zijn er meer mensen met dezelfde klachten als ik. Maar over kleine slimme aanpassingen in leefstijl, ik sport, drink kefir en eet gezond, maar er veranderd weinig tot niets met de TINNITUS. Zelfs als ik de stress onder controle heb wil het niet altijd lukken de TINNITUS de baas te zijn. Ik moet met mijn hersens trucjes spelen en het negeren. Ineens denk je: Hé, het is even weer weg, en ja hoor daar komt ie weer! Elk individu is anders, en niet bij iedereen helpt alleen gezonder eten bij Tinnitus. Maar bij kapotte TRILHAREN gaan geen nieuwe meer groeien door gezonder eten, kapot is ook echt kapot !!!!