Ginkgo Biloba bij Tinnitus en Glaucoom: Wat Zegt de Wetenschap?

Ginkgo biloba (EGb 761) verbetert de microcirculatie en heeft antioxidatieve eigenschappen — twee mechanismen die relevant zijn bij zowel tinnitus als glaucoom. Het wetenschappelijk bewijs voor een duidelijk klinisch effect is echter beperkt.¹² Gebruik het niet als vervanging voor reguliere behandeling, maar bespreek eventuele aanvulling met je arts.

Wat hebben tinnitus en glaucoom met elkaar gemeen?

Tinnitus raakt het gehoor, glaucoom het zicht — op het eerste gezicht totaal verschillende aandoeningen. Toch speelt bij beide doorbloeding en microvasculaire gezondheid een centrale rol.

Bij tinnitus kunnen beschadigde haarvaten in het binnenoor bijdragen aan het oorsuizen.³ Bij glaucoom beschadigt verhoogde oogdruk de oogzenuw, deels door een verstoorde microcirculatie rondom die zenuw.² Ginkgo biloba grijpt aan op beide mechanismen: het verbetert de microcirculatie en biedt antioxidatieve bescherming.²

Wat is tinnitus en hoe ontstaat het?

Tinnitus is een aanhoudend suizend, fluitend of ringend geluid dat je hoort zonder externe bron. Ongeveer 15% van de volwassenen krijgt er ooit mee te maken; bij 1–2% verstoort het het dagelijks leven ernstig.³

De oorzaken lopen sterk uiteen:

• Gehoorschade door langdurig lawaai, veroudering of medicatie (zoals aspirine of bepaalde antibiotica)
• Neuronale overactiviteit waarbij het auditieve systeem overprikkeld raakt na gehoorverlies
• Somatosensorische factoren waarbij kaak-, nek- of schouderproblemen signalen doorgeven die als geluid worden waargenomen
• Vasculaire oorzaken bij pulserend oorsuizen dat meebeweegt met de hartslag

Die verscheidenheid maakt behandeling complex. Cognitieve gedragstherapie (CGT) en geluidstherapie zijn momenteel de best onderzochte niet-medicamenteuze opties.³

Werkt ginkgo biloba bij oorsuizen?

Het antwoord hangt af van het type tinnitus en hoe lang je er al last van hebt.

Bij recent ontstaan oorsuizen lijkt meer ruimte voor circulatieverbeterende therapie, met name als een vasculaire oorzaak vermoed wordt. Een studie uit 2023 onderzocht ginkgo biloba — alleen en in combinatie met antioxidanten — bij tinnituspatiënten en vond een matige verbetering van symptomen in de behandelde groep.⁴

Bij chronische tinnitus is het beeld minder hoopgevend. Een Cochrane-review concludeerde dat er geen overtuigend bewijs is dat ginkgo biloba effectief is bij langdurig oorsuizen.¹ Recentere studies geven wisselende resultaten.⁴²

De gestandaardiseerde vorm telt: gebruik uitsluitend het extract EGb 761, de meest onderzochte variant. Producten zonder kwaliteitskeurmerk bieden geen garantie op consistente werkzame stoffen.⁵

Een recente review bevestigt dat ginkgo biloba biologisch plausibel is bij tinnitus met een vasculaire component, maar benadrukt dat breed werkzaam bewijs nog ontbreekt.²

Overleg altijd met je huisarts voordat je start, zeker als je andere klachten of medicatie hebt. Kijk voor betrouwbare patiënteninformatie op Thuisarts.nl.

Helpt ginkgo biloba bij glaucoom?

Glaucoom ontstaat door beschadiging van de oogzenuwen, meestal door verhoogde oogdruk (oculaire hypertensie). Zonder behandeling leidt dit tot onomkeerbaar gezichtsverlies.

Bij normaalspanningsglaucoom — een vorm waarbij de oogdruk normaal is maar toch zenuwschade optreedt — is ginkgo het meest onderzocht. Kleine studies suggereren dat EGb 761 de doorbloeding van de oogzenuw kan verbeteren en oxidatieve celschade kan beperken.² De bewijskracht blijft echter onvoldoende voor een aantoonbaar klinisch effect op gezichtsveld of oogdruk.²

Belangrijk: Glaucoom vereist medische behandeling. Vervang oogdrukverlagende medicatie of laserbehandeling nooit door een supplement. Bespreek eventuele aanvulling altijd met je oogarts.

Is ginkgo biloba veilig? Interacties en bijwerkingen

Ginkgo biloba is niet zonder risico. Let op de volgende situaties:

• Bloedverdunners en plaatjesremmers: Ginkgo heeft bloedverdunnende eigenschappen en kan de werking van anticoagulantia (warfarine, acenocoumarol) en plaatjesremmers (aspirine, clopidogrel) versterken, met verhoogd bloedingsrisico als gevolg.⁵ Gebruik nooit zonder overleg met je arts of apotheker.
• Immunosuppressiva: Biflavonoïden in ginkgo kunnen de afbraak van tacrolimus beïnvloeden, wat de spiegel van dit medicijn kan verstoren.⁶ Overleg bij gebruik van immunosuppressiva altijd met je arts.
• Operaties: Stop minimaal 2 weken vóór een geplande ingreep vanwege verhoogd bloedingsrisico.⁵
• Epilepsie: Ginkgo kan de aanvalsdrempel verlagen; bij epilepsie is voorzichtigheid geboden.⁵
• Zwangerschap en borstvoeding: Gebruik wordt afgeraden vanwege onvoldoende veiligheidsdata.⁵

Twijfel je of ginkgo biloba veilig is in jouw situatie? Raadpleeg je huisarts of apotheker, of kijk op Thuisarts.nl voor betrouwbare patiënteninformatie.

Welke vorm en dosering zijn het best onderzocht?

Als je ginkgo biloba wil proberen — na overleg met een arts — zijn dit de praktische richtlijnen op basis van klinische studies:

Druppels op het oor of het gehoorgebied aanbrengen heeft geen wetenschappelijke basis: ginkgo werkt systemisch via de bloedbaan na inname, niet via lokale toepassing.²

Supplementen zijn geen vervanging voor medische zorg bij aanhoudend oorsuizen of problemen met het gezichtsveld. Raadpleeg altijd een arts.

Veelgestelde vragen

Welke variant ginkgo biloba kan ik het beste kopen voor oorsuizen?

Kies voor het gestandaardiseerd extract EGb 761 — de vorm die in de meeste klinische studies is gebruikt. Controleer of het product GMP-gecertificeerd is en dat EGb 761 expliciet op de verpakking staat. Producten zonder kwaliteitskeurmerk geven geen garantie op consistente werkzame stoffen. Vraag bij twijfel advies aan je apotheker.

Moet ik ginkgo biloba innemen als capsule of vloeibaar op het gehoor aanbrengen?

Innemen als capsule of tablet, niet lokaal aanbrengen. Ginkgo biloba werkt systemisch via de bloedbaan; de werkzame stoffen bereiken het binnenoor pas na opname via de spijsvertering. Druppels op het oor aanbrengen heeft geen wetenschappelijke basis en wordt niet aanbevolen.

Hoe lang duurt het voordat ginkgo biloba effect heeft bij tinnitus?

In klinische studies werd 8 tot 12 weken als minimale evaluatieduur aangehouden. Effect kan per persoon sterk variëren. Bij chronische tinnitus is de kans op verbetering kleiner dan bij recent ontstaan oorsuizen. Evalueer na 12 weken met je arts of voortzetting zinvol is.

Is ginkgo biloba veilig als ik bloedverdunners of aspirine gebruik?

Niet zonder overleg met je arts. Ginkgo biloba heeft bloedverdunnende eigenschappen en kan de werking van anticoagulantia (zoals acenocoumarol of warfarine) en plaatjesremmers (zoals aspirine of clopidogrel) versterken. Dit vergroot het risico op bloedingen. Raadpleeg altijd je arts of apotheker voordat je start.

Kan ik ginkgo biloba gebruiken naast mijn reguliere glaucoombehandeling?

Alleen na overleg met je oogarts. Ginkgo biloba is geen vervanging voor oogdrukverlagende medicatie of laserbehandeling — glaucoom is een ernstige aandoening waarbij gezichtsverlies onomkeerbaar is. De bewijskracht voor een klinisch relevant aanvullend effect is vooralsnog beperkt.

Helpt ginkgo biloba bij alle vormen van tinnitus?

Nee. Het werkingsmechanisme van ginkgo richt zich op de microcirculatie, waardoor het biologisch het meest plausibel is bij tinnitus met een vasculaire component. Bij tinnitus door gehoorschade, neuronale overactiviteit of somatosensorische oorzaken is er minder reden om effect te verwachten. Bespreek de mogelijke oorzaak van jouw klachten met een KNO-arts.