BMI berekenen: formule, scores en wat jouw getal écht zegt

Je BMI berekenen doe je door je gewicht in kilogram te delen door je lengte in meter in het kwadraat. De uitkomst geeft een indicatie van je gewichtsklasse — van ondergewicht tot ernstige obesitas. Maar BMI is geen volledig beeld van je gezondheid; aanvullende maten zoals middelomtrek geven vaak minstens zo veel informatie.¹

Hoe bereken je je BMI?

De formule is:

BMI = gewicht (kg) ÷ lengte² (m²)

Voorbeeld: weeg je 75 kg en ben je 1,75 m lang, dan is je BMI 75 ÷ (1,75 × 1,75) = 24,5.

Je kunt je BMI ook direct online berekenen via Thuisarts.nl.

Wat betekent jouw BMI-score?

Internationale richtlijnen hanteren de volgende grenswaarden voor volwassenen:¹

Ondergewicht (BMI < 18,5)

Bij ondergewicht is de verhouding tussen gewicht en lengte laag genoeg om gezondheidsrisico’s te verhogen. Veelvoorkomende gevolgen zijn tekorten aan calcium en vitamine D, wat op de lange termijn het risico op osteoporose vergroot.¹ Plotseling gewichtsverlies zonder aanwijsbare oorzaak is altijd een reden om naar de huisarts te gaan.

Een laag pre-zwangerschaps-BMI verhoogt ook het risico op bepaalde zwangerschapscomplicaties.² Bespreek dit bij een zwangerschapswens met je verloskundige of gynaecoloog.

Normaal gewicht (BMI 18,5 – 24,9)

Een score in dit bereik wijst op een gezonde verhouding tussen gewicht en lengte. Toch betekent een normaal BMI niet automatisch dat je gezond bent: ook mensen met een normaal BMI kunnen een ongezond hoog vetpercentage hebben — dit wordt normal-weight obesity genoemd.³ Aanvullende maten geven een vollediger beeld (zie verderop).

Overgewicht en obesitas (BMI ≥ 25)

Naarmate je BMI stijgt boven de 25, neemt het risico op diabetes type 2, hart- en vaatziekten en gewrichtsklachten toe.¹ Bij een BMI boven de 30 wordt dit risico meetbaar groter. Bij een score boven de 40 is professionele begeleiding van een arts of diëtist sterk aan te raden.

Is BMI altijd betrouwbaar?

BMI heeft bekende beperkingen die wetenschappers al jaren benoemen:¹⁴

• Geen onderscheid tussen vet en spier. Een gespierde sporter kan een ‘te hoog’ BMI hebben zonder gezondheidsrisico.
• Geen meting van vetdistributie. Buikvet is gevaarlijker dan vet op heupen en dijen — BMI maakt dit onderscheid niet.
• Leeftijds- en geslachtsverschillen. Vrouwen hebben bij hetzelfde BMI gemiddeld een hoger vetpercentage dan mannen. Ouderen hebben bij gelijk gewicht doorgaans meer vet en minder spiermassa.
• Etnische variatie. Voor mensen van Aziatische afkomst gelden lagere risicodrempels — overgewicht al bij BMI ≥ 23.¹

Aanvullende maten die je meer vertellen over je gezondheid:³⁵

BMI berekenen als vrouw: zijn er verschillen?

De officiële BMI-grenswaarden zijn voor mannen en vrouwen gelijk, maar de interpretatie verschilt. Vrouwen hebben bij hetzelfde BMI doorgaans een hoger vetpercentage dan mannen, doordat de vrouwelijke lichaamsbouw van nature meer vetweefsel bevat — onder meer voor hormonale functies en zwangerschap.³

Dat betekent in de praktijk:

• Een vrouw met BMI 24 kan toch een klinisch relevant vetpercentage hebben dat aandacht verdient.
• Middelomtrek (streefwaarde < 80 cm) is voor vrouwen een minstens even sterke voorspeller van cardiometabool risico als BMI.⁵
• Bij een zwangerschapswens is je pre-zwangerschaps-BMI relevant: zowel ondergewicht als overgewicht verhogen het risico op complicaties.² Bespreek dit met je verloskundige of gynaecoloog.

Wat te doen bij een te laag BMI?

Bij ondergewicht zijn dit de eerste stappen:

1. Houd een eetdagboek bij om te zien of je voldoende calorieën en voedingsstoffen binnenkrijgt.
2. Eet minimaal drie maaltijden per dag, aangevuld met gezonde tussendoortjes.
3. Zorg voor voldoende eiwitten voor spierbehoud en herstel.
4. Start (desgewenst) met krachttraining om spiermassa op te bouwen; spiermassa weegt meer dan vet.
5. Ga naar de huisarts als het gewichtsverlies onverklaarbaar is of recent begonnen is — dit kan wijzen op een onderliggende aandoening.

Wat te doen bij een te hoog BMI?

Bij overgewicht of obesitas is het doel het vetpercentage te verlagen, niet alleen de weegschaalstand:

• Voeding: beperk sterk bewerkte voedingsmiddelen en toegevoegde suikers; kies voor volkoren producten, groenten, peulvruchten en magere eiwitbronnen.
• Beweging: combineer minimaal 150 minuten matige cardio per week met twee sessies krachttraining.
• Slaap en stress: chronisch slaaptekort en langdurige stress verhogen het stresshormoon cortisol, wat vetopslag bevordert.
• Professionele begeleiding: bij een BMI boven de 30 is begeleiding door een huisarts, diëtist of leefstijlcoach effectiever dan zelfstandig afvallen.¹

Veelgestelde vragen

Hoe bereken ik mijn BMI?

Deel je gewicht in kilogram door je lengte in meter in het kwadraat. Weeg je 70 kg en ben je 1,70 m lang, dan is je BMI 70 ÷ (1,70 × 1,70) = 24,2. Je kunt je BMI ook online berekenen via Thuisarts.nl.

Wat is een gezond BMI voor een vrouw?

De officiële grenswaarden zijn voor mannen en vrouwen gelijk: een BMI tussen 18,5 en 24,9 geldt als normaal. Vrouwen hebben bij hetzelfde BMI doorgaans een hoger vetpercentage dan mannen, waardoor middelomtrek — streefwaarde onder de 80 cm — een nuttige aanvulling is. Bespreek twijfels over je gewicht met je huisarts.

Klopt BMI altijd als maat voor gezondheid?

Nee, BMI heeft bekende beperkingen. Het maakt geen onderscheid tussen spier- en vetmassa, meet geen vetdistributie en houdt geen rekening met leeftijd of etniciteit. Een gespierde persoon kan een ‘te hoog’ BMI hebben zonder verhoogd risico, terwijl iemand met een normaal BMI toch te veel buikvet kan hebben. Gebruik BMI altijd samen met aanvullende maten zoals middelomtrek.

Wat is het verschil tussen overgewicht en obesitas?

Bij overgewicht ligt je BMI tussen de 25 en 29,9; bij obesitas is je BMI 30 of hoger. Obesitas wordt verder onderverdeeld in klasse I (30–34,9), klasse II (35–39,9) en ernstige obesitas (≥ 40). Hoe hoger de klasse, hoe groter het risico op aandoeningen als diabetes type 2 en hart- en vaatziekten.

Wanneer moet ik naar de dokter vanwege mijn BMI?

Ga naar de huisarts bij onverklaarbaar gewichtsverlies, bij een BMI onder de 18,5 die je niet begrijpt, of bij een BMI boven de 30 waarbij afvallen zelfstandig niet lukt. Bij een zwangerschapswens is het verstandig je BMI te bespreken met je verloskundige of gynaecoloog, omdat zowel ondergewicht als overgewicht complicaties kunnen verhogen.

Wat is de taille-lengte-ratio en waarom zou ik die gebruiken?

De taille-lengte-ratio bereken je door je middelomtrek te delen door je lengte (allebei in dezelfde eenheid). Een waarde onder de 0,5 geldt voor volwassenen als gezond. Deze maat meet buikvet directer dan BMI en is daarmee een waardevolle aanvulling, vooral voor mensen met veel spiermassa of een atypische lichaamsbouw.