
Puisten Uitknijpen: Wanneer Mag Het en Hoe Doe Je Het Veilig?
Mag je een puist uitknijpen? Dermatologen raden het af, maar met de juiste techniek beperk je de schade. Ontdek wanneer het kan en wanneer niet.
Bijna iedereen doet het, maar dermatologen raden het af: puisten uitknijpen vergroot het risico op diepere ontsteking en blijvende littekens.1 Als je het tóch doet, wacht dan tot er een duidelijke witte kop zichtbaar is en volg de juiste techniek. Bij puisten zonder kop of diepe cysten: handen thuis.
Is uitknijpen echt zo slecht voor je huid?
Ja — en dat heeft alles te maken met de huidbarrière. De huid rondom een puist bevat bacteriën (Cutibacterium acnes), talg en dode huidcellen. Wanneer je te vroeg of te ruw knijpt, verplaats je die inhoud niet naar buiten maar dieper de huid in. Dat veroorzaakt een hevigere ontstekingsreactie en beschadigt de huidbarrière.2
Recent onderzoek bevestigt dat de huidbarrière bij acnepatiënten al verzwakt is: de ceramide-samenstelling is verstoord en het transepidermale waterverlies (TEWL) is verhoogd.2 Mechanische manipulatie — knijpen, krabben, peuteren — verergert dit en is één van de belangrijkste risicofactoren voor permanente littekenvorming.1
Toch zijn er situaties waarbij een rijpe pustule voorzichtig geleegd kan worden zonder noemenswaardig extra risico, mits je de juiste techniek hanteert.
De gouden regel: wacht altijd tot er een duidelijke witte kop zichtbaar is. Een puist zonder kop is nog niet rijp; forceren maakt hem altijd erger.
Welk type puist kun je uitknijpen en welk niet?
| Type puist | Uitknijpen? | Toelichting |
|---|---|---|
| Witte kop (pustule) | Ja, met goede techniek | Pus zit oppervlakkig |
| Mee-eter (comedone) | Liever niet zelf | Grote kans op poriënbeschadiging |
| Rode puist zonder kop (papule) | Nee | Forceren veroorzaakt diepere ontsteking |
| Steenpuist (furuncle) | Nooit zelf | Vereist medische behandeling |
| Cyste (diepe acne-cyste) | Nooit zelf | Hoog litteken-risico, dermatoloog nodig |
Puisten verdwijnen bij de meeste mensen spontaan binnen drie tot zeven dagen.3 Wachten is in bijna alle gevallen de betere optie.
Hoe knijp je een puist uit zonder schade aan te richten?
Als je besluit een rijpe pustule te verwijderen, minimaliseer dan het risico met deze stappen:
- Was je handen grondig met zeep en water gedurende minimaal 20 seconden.
- Reinig de huid rondom de puist met een mild reinigingsmiddel.
- Gebruik een steriele naald (optioneel): desinfecteer de naald met alcohol, laat volledig drogen, en prik voorzichtig het koepeltje van de witte kop aan.
- Bedek je vingertoppen met een schoon tissue of gaasje — nooit direct contact met blote vingers.
- Druk zijdelings: spreid de huid rondom de puist en duw van beide kanten voorzichtig omhoog en naar buiten — niet recht naar beneden.
- Stop direct als het pijn doet of als er alleen bloed komt in plaats van pus.
- Desinfecteer de plek daarna met een mild antisepticum.
Stop zodra de puist leeg is. Herhaaldelijk duwen beschadigt de huidbarrière en verhoogt de kans op een diepere ontsteking.2
Wat doe je nadat je een puist hebt uitgeknepen?
Na het verwijderen van een puist is de huidbarrière tijdelijk extra verzwakt.2 Zo herstel je die zo snel mogelijk:
- Desinfecteer de plek direct met een mild antisepticum.
- Overweeg een hydrocolloïd pimple patch (verkrijgbaar bij de apotheek) — dit beschermt de wond, absorbeert restpus en voorkomt dat je eraan zit.
- Breng een milde, niet-comedogene moisturizer aan.
- Laat make-up op de plek voor minimaal 24 uur achterwege.
- Gebruik buiten altijd zonnebrandcrème op de plek: een ontstoken huid verkleurt sneller bij UV-straling.1
- Raak de plek niet opnieuw aan — nu is de kans op infectie het grootst.
Blijft de plek rood, gezwollen of pijnlijk na twee tot drie dagen, of zie je tekenen van een diepere infectie? Raadpleeg dan je huisarts. Meer informatie vind je op Thuisarts.nl.
Wat werkt echt tegen terugkerende puisten?
De beste aanpak is voorkomen dat puisten zich überhaupt vormen. Bewezen effectieve opties:43
- Dagelijkse reiniging met een mild, niet-irriterend reinigingsmiddel vermindert overtollig talg en verstoppende huidresten.
- Lokale retinoïden zoals adapaleen reguleren celvernieuwing en verminderen de vorming van comedonen; lage concentraties zijn vrij verkrijgbaar bij de apotheek.4
- Benzoylperoxide (2,5–5%) doodt Cutibacterium acnes en is zonder recept beschikbaar.3
- Voeding met lage glycemische index: meerdere reviews laten zien dat minder suiker en geraffineerde koolhydraten de ernst van acne kan verminderen.5
- Zinksuppletie: oraal zink (30 mg/dag) kan de ernst van inflammatoire acne verminderen.6 Gebruik zink niet langer dan drie maanden zonder overleg met een arts, omdat hoge doses de koperopname kunnen verstoren.
- Ernstige acne (cysten, nodulen, of acne die niet reageert op apotheekproducten) vereist behandeling door een dermatoloog. Orale isotretinoïne is in die gevallen soms de meest effectieve optie, maar heeft relevante bijwerkingen — waaronder ernstige droogheid van huid en slijmvliezen — en is teratogeen (schadelijk voor de ongeboren baby). Vrouwen die zwanger zijn of kunnen worden, mogen isotretinoïne niet gebruiken.7
Zonnebrandcrème dagelijks gebruiken beschermt bovendien tegen post-inflammatoire hyperpigmentatie — de donkere vlekjes die puisten kunnen nalaten.1
Veelgestelde vragen
Wat is het beste: een puist uitknijpen of gewoon wachten — en waar gaat die puist dan naartoe?
Wachten is vrijwel altijd de betere keuze. Bij de meeste mensen verdwijnt een puist spontaan binnen drie tot zeven dagen doordat het immuunsysteem de ontsteking oplost en de inhoud (pus, talg, bacteriën) langzaam door het lichaam wordt afgebroken en opgeruimd.3 Uitknijpen vergroot het risico op een diepere ontsteking en permanente littekens. Kun je hem echt niet laten staan, wacht dan minimaal tot er een duidelijke witte kop zichtbaar is.
Wanneer moet ik met mijn puisten naar de huisarts?
Ga naar de huisarts als je puisten diep, pijnlijk en erg groot zijn — zoals steenpuisten of acne-cysten — als je huid na zes weken consequente zelfzorg niet verbetert, of als je littekens begint te ontwikkelen. De huisarts kan doorverwijzen naar een dermatoloog of een behandeling met lokale dan wel orale middelen voorschrijven.4 Meer informatie vind je op Thuisarts.nl.
Kan ik naast de huisarts ook ergens anders terecht voor puisten of acne?
Ja. Voor lichte tot matige acne kun je zonder doorverwijzing terecht bij een huidtherapeut. Huidtherapeuten behandelen comedonen, voeren chemische peelings uit en geven adviezen op maat. Bij ernstige of aanhoudende acne verwijst de huisarts door naar een dermatoloog, die ook hormonale of orale behandelingen kan voorschrijven.
Ik heb kleine rode pukkeltjes op mijn voorhoofd. Wat kan ik het beste doen?
Kleine rode pukkeltjes zonder witte kop zijn papels — niet-rijpe puistjes die je beter niet aanraakt. Reinig je huid twee keer per dag met een mild reinigingsmiddel en gebruik een niet-comedogene moisturizer. Benzoylperoxide (2,5%), vrij verkrijgbaar bij de apotheek, kan helpen de ontsteking te verminderen.3 Verbeteren ze niet binnen twee tot drie weken, raadpleeg dan een huisarts of huidtherapeut.
Helpt zon of veel water drinken tegen puisten?
Er is geen goed bewijs dat extra UV-blootstelling of meer water drinken acne structureel vermindert. UV-straling kan de huid tijdelijk droger laten lijken, maar verhoogt het risico op post-inflammatoire hyperpigmentatie — de donkere vlekjes die puisten kunnen nalaten.1 Gebruik bij zonnig weer altijd zonnebrandcrème met minimaal SPF 30 op de aangedane huid.
Wat doe je nadat je een puist hebt uitgeknepen?
Desinfecteer de plek direct met een mild antisepticum en breng eventueel een hydrocolloïd pimple patch aan om de plek te beschermen. Breng daarna een niet-comedogene moisturizer aan en vermijd make-up op de plek gedurende minimaal 24 uur. Gebruik buiten zonnebrandcrème om verkleuringen te voorkomen en raak de plek niet opnieuw aan.2
Na het uitknijpen heb ik een blauwe of zwarte plek. Wat moet ik doen?
Dit is waarschijnlijk een onderhuidse bloeduitstorting (hematoom) die ontstaat wanneer het knijpen te krachtig was. Raak de plek niet opnieuw aan en breng kort een koud kompres aan om de zwelling te beperken. Als de plek rood blijft, pijnlijk is of groter wordt na 24 uur, raadpleeg dan je huisarts — een onderhuidse infectie vereist medische behandeling.
Wat is de snelste manier om een puist te laten verdwijnen?
Een snelle route bestaat helaas niet, maar je kunt het proces versnellen. Breng een lokale behandeling aan met benzoylperoxide (2,5%) of een hydrocolloïd pimple patch om de ontsteking te remmen en pus te absorberen.3 Knijp niet — dat verlengt de genezingstijd juist. De meeste puisten verdwijnen binnen drie tot zeven dagen als je ze met rust laat.
Footnotes
-
Jennings T, Duffy R, McLarney M. Acne scarring-pathophysiology, diagnosis, prevention and education: Part I. Journal of the American Academy of Dermatology. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35792196/ ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5
-
Deng Y, Wang F, He L. Skin Barrier Dysfunction in Acne Vulgaris: Pathogenesis and Therapeutic Approaches. Medical Science Monitor. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39668545/ ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5
-
Geng R, Sibbald RG. Acne Vulgaris: Clinical Aspects and Treatments. Advances in Skin & Wound Care. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38241449/ ↩ ↩2 ↩3 ↩4 ↩5 ↩6
-
Layton AM, Ravenscroft J. Adolescent acne vulgaris: current and emerging treatments. The Lancet Child & Adolescent Health. 2023. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36525984/ ↩ ↩2 ↩3
-
Ryguła I, Pikiewicz W, Kaminiów K. Impact of Diet and Nutrition in Patients with Acne Vulgaris. Nutrients. 2024. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38794714/ ↩
-
Searle T, Ali FR, Al-Niaimi F. Zinc in dermatology. The Journal of Dermatological Treatment. 2022. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35437093/ ↩
-
Paichitrojjana A, Paichitrojjana A. Oral Isotretinoin and Its Uses in Dermatology: A Review. Drug Design, Development and Therapy. 2023. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37649956/ ↩
Gratis check · 2 minuten
Ontdek jouw persoonlijke keto-plan
Hoeveel koolhydraten passen bij jou, en waar begin je? In 2 minuten heb je een plan op maat — inclusief wat je morgenochtend anders doet.
Ja, laat mijn plan zien- 100% gratis
- Klaar in 2 minuten
- Direct je persoonlijke plan
Bronnen
- Deng Y, Wang F, He L — Skin Barrier Dysfunction in Acne Vulgaris: Pathogenesis and Therapeutic Approaches · Medical Science Monitor · 2024
- Ryguła I, Pikiewicz W, Kaminiów K — Impact of Diet and Nutrition in Patients with Acne Vulgaris · Nutrients · 2024
- Layton AM, Ravenscroft J — Adolescent acne vulgaris: current and emerging treatments · The Lancet Child & Adolescent Health · 2023
- Geng R, Sibbald RG — Acne Vulgaris: Clinical Aspects and Treatments · Advances in Skin & Wound Care · 2024
- Kutlu Ö, Karadağ AS, Wollina U — Adult acne versus adolescent acne: a narrative review with a focus on epidemiology to treatment · Anais Brasileiros de Dermatologia · 2023
- Jennings T, Duffy R, McLarney M — Acne scarring-pathophysiology, diagnosis, prevention and education: Part I · Journal of the American Academy of Dermatology · 2024
- Searle T, Ali FR, Al-Niaimi F — Zinc in dermatology · The Journal of Dermatological Treatment · 2022
- Paichitrojjana A, Paichitrojjana A — Oral Isotretinoin and Its Uses in Dermatology: A Review · Drug Design, Development and Therapy · 2023
Persoonlijk plan · gratis
Past koolhydraatarm eten bij jou?
Niet iedereen hoeft even streng. Deze korte check kijkt naar jouw doel, jouw eetpatroon en jouw dagritme — en geeft je een startplan dat je vol kunt houden.
Ja, ik doe de check- 100% gratis
- Klaar in 2 minuten
- Direct je persoonlijke plan
Lees ook
Meer over levensstijl

Levensstijl
Cellulite verminderen: bewezen tips voor beweging, voeding en behandeling
Wat helpt echt tegen cellulite? Onderbouwde tips over beweging, voeding, massageapparaten en professionele behandelingen — en wat niet werkt.

Vaginale schimmelinfectie: symptomen, oorzaken en effectieve behandeling
Hoe herken je een vaginale schimmelinfectie? Ontdek de symptomen van candida, bewezen behandelopties en wanneer je naar de huisarts moet — met actuele wetenschappelijke inzichten.

Second opinion aanvragen: dit zijn je rechten als patiënt
Mag je een second opinion aanvragen bij je huisarts of specialist? Ja — het is je wettelijk recht. Lees hoe het werkt, wat het kost en wanneer het zinvol is.

Stoppen met roken: welke methode werkt het beste voor jou?
Welke stopmethode geeft de meeste kans op succes? Vergelijk nicotinevervangers, medicatie en gedragstherapie — en ontdek hoe je de eerste weken doorkomt.

Ziekte van Pfeiffer: symptomen, besmetting en herstel na EBV-infectie
Wat zijn de symptomen van de ziekte van Pfeiffer, hoe lang ben je besmettelijk en wanneer ben je hersteld? Alles over EBV, diagnose en behandeling.
38 reacties
Archief van lezersreacties sinds 2011.
Hanneke | Choosebeauty.nl Een goede tip is om je puisten uit te knijpen met wattenstaafjes als je wat langere nagels hebt. Vaak beschadig je de huid met je nagels en heb je daardoor meer kans op littekens dan wanneer je hiervoor wattenstaafjes gebruikt.Davide Wat is het beste een puist uitknijpen of gewoon wachten en als je wacht waar gaat die push dan naar toe?Team OptimaleGezondheid De beste is, en blijft, om de puistjes niet uit te knijpen. Het puistjes zal vanzelf openknippen of gewoon uitdrogen en verdwijnen. Op deze manier voorkom je vervelende littekens! Heel veel succes!Noella Ik heb ff probleem en ik ben zo dom gedaan dat ik met mijn handen witte pukkel uitgeknepen en niet hand gewassen en mijn gezicht niet schoongemaakt. Dat heb ik vanmorgen gedaan. Dat hoor ik van mijn vriend dus ik was ff paniek snel naar badkamer mijn gezicht met zeep gedaan en mijn handen twee keer gewassen.heb ik nu ff nou probleemTeam OptimaleGezondheid Niet nodig om direct in paniek te raken, maar de volgende wel beter om denken. Je weet nu in ieder geval hoe je het WEL moet doen!Miquele Ik krijg vaak puisjes onder mijn nu is en aan de boven zijden van mijn hoofd hoe komt dit en hoe krijg ik ze wegTeam OptimaleGezondheid Alle kennis die ik hierover heb, kun je vinden op mijn speciale blog over acne. Je kunt het hier vinden: https://www.optimalegezondheid.com/acne/ Als je daarna nog vragen hebt, hoor ik het natuurlijk graag!Joppe Hallo, Ik heb soms rode vlekken in mijn gezicht die eerst lijken op een puist maar daarna diep onder mijn huid blijken te zitten, als je er gewoon afblijft gaat het rood weg maar blijft je huid daar bol voor altijd. De zalf voor puisten werkt hier ook niet op en ik knijp ze nooit uit. Wat is het en wat moet ik doen?Team OptimaleGezondheid Toch maar even een afspraak maken met je huisarts of met een dermatoloog, Joppe. Lastig te zeggen wat het exact is, maar dit heeft wel een adequate behandeling nodig. Dat is wel duidelijk.Roos Ik heb meerdere zeer vervelende puisten net onder mijn neus vleugel. Er zitten nú 3 witte koppen op. Ik heb het gevoel dat ik voor gek loop. Het doet echt zeer in ze uit te knijpen mede omdat ik denk dat er nog meer zitten die nog niet door zijn. Wat te doen? Ik heb wel eens gehoord dat tandpasta smeren helptTeam OptimaleGezondheid Lees het volgende artikel maar eens, Roos: https://www.optimalegezondheid.com/acne-en-tandpasta/Bojana Hoi, ik heb dus sinds 3 dagen geleden een opgezwollen bult achter mijn oor. Vermoedelijk is het een abces.Hij is 2 à 3 cm in omvang en het doet pijn als ik het aanraak. Het gebied om de abces zelf doet geen pijn, wat mij een beetje verbaasde. Mijn huisarts heeft nu vakantie dus ik kan daar niet terecht dus ik vraag me af of het nog een weekje zou kunnen wachten, want het is nog best klein en groeit bijna niet meer. Als ik mijn oor omvouw zie ik wel dat het een witte bult is, maar nu is het nog rood en is de huid eromheen nog niet dunner geworden (de abces is nog niet rijp). Nu ik al deze verhalen lees word ik best bang, want als er iets is waar ik niet tegen kan dan is het pijn. Ik weet zelf niet meer wat ik moet doen. Zou iemand hier zsm op kunnen reageren. Groetjes, BojanaTeam OptimaleGezondheid Toch belangrijk om even naar een arts te gaan, Bojana. Is niet een vervangende arts waar je even terecht kunt?een meisje Ik heb een aantal kleine pukkeltjes op mijn voorhoofd en een paar zijn ook rood. ik zit er best mee wat kan ik het beste doen zodat het minder word? Zou ik wat zon kunnen gebruiken en veel water moeten drinken of hebben jullie nog andere tips?Team OptimaleGezondheid Water drinken en een beetje zonlicht is altijd goed voor je. Voor de rest: Kijk hier maar eens https://www.optimalegezondheid.com/17-handige-tips-tegen-acne-jeugdpuistjes/sarah ik heb een pukkel/puist naast mijn neus voor mijn gevoel te vroeg uitgeknepen,en ik ben bang voor een litteken, wat gebeurd er als je iets te vroeg uitknijpt?? helpppTeam OptimaleGezondheid Als je er verder niet meer aan peutert, zullen eventuele beschadigingen van de huid waarschijnlijk wel weer herstellen, Sarah!Danyl Ik heb een puist in mijn wenkbrauw hoe moet ik die uitknijpenTeam OptimaleGezondheid Het beste is om deze niet uit te knijpen, Danyl. Gewoon niet doen!Jos Wat kan je best doen nadat je een puist hebt uitgeknepen? Ik weet dat je dat beter niet doet maar soms is het sterker dan mezelfTeam OptimaleGezondheid Toch moet je proberen sterk te zijn, Jos. Maar als je het dan toch niet kunt laten: Ontsmetten en niet meer aankomen!Claudia Ik heb al een lange tijd een bult op mijn kin, vermoedelijk een puist die maar niet rijp wil worden. Gister toch geknepen en nu lijkt deze binnen in mijn huid stuk te zijn gegaan i.p.v. dat de viezigheid naar buiten is gekomen als gevolg dat ik nu met een zwarte bloed uitstorting op m’n kin rondloop, wat moet ik doen? Ik ben bang dat het ontstekingen kan veroorzaken.Team OptimaleGezondheid Jammer dat je niet geduldiger bent geweest, maar ik kan me dit heel goed voorstellen. Maar in dit geval zou ik toch even naar de huisarts gaan. Doordat alle viezigheid nu onder de huis zit, is de kans op meer ontstekingen groot. Dus om erger te voorkomen, even naar je arts.Lynn Beste, Doordat ik op vakantie ben kreeg ik bultjes (met vocht in) op mijn kon en neus te staan. Ik drukte dees allemaal open omdat ik nooit van mijn gezicht kan blijven. nu zit heel mijn gezicht vol met wondjes, precies dat ik op mijn gezicht ben gevallen. Wat is de snelste manier om dit te genezen?Nikki Hallo, ik ben nu 15 jaar oud dus ik zit vol in de pubertijd. Helaas heb ik erg last vast pukkels, in het begin deed ik mijn pukkels niet uitknijpen ik gebruikte duren maskers en een droog lotion om de pukkels uit te drogen. Op een gegeven moment werkte dat niet meer en zei mijn vader tegen mij; je moet je pukkels echt gaan uitknijpen wat er zit nu allemaal viezigheid in je gezicht. Hij had een punt, de afgelopen weken heeft hij dus pukkels uitgeknepen. Het is al minder geworden maar ik vind het nog niet zoals ik het gewild had. Ik ben ook bang omdat de pukkels niet stoppen met komen dat ik steeds blijf uitknijpen en dat er dan littekens ontstaan op mijn gezicht. Wat moet ik doen? Wat is het beste?Team OptimaleGezondheid Jouw angst is terecht, Nikki. Als je ze uit blijft knijpen, dan zullen er uiteindelijk alléén maar meer komen. Ook is er een groot gevaar voor littekens. Uitknijpen is beslist een slechte oplossing. Lees de volgende artikelen maar eens door voor andere oplossingen: https://www.optimalegezondheid.com/?s=acneAniek Nouw ik heb op dit moment een dikke puist op mijn neus en die doet best pijn. Wat moet ik daar dan mee doen?Team OptimaleGezondheid Niet aankomen, want dan maak je het alleen maar erger op de langere termijn.Yvette Ik heb helaas een paar puistjes op de verkeerde manier uitgedrukt nu heb ik last van hele kleine rode bultjes in mijn gezicht. Wat kan ik hier aan doen of voor gebruiken waar door het weg gaat.Team OptimaleGezondheid Dat is nu al te laat, Yvette. Beste wat je nu kunt doen is het plekje laten ademen, dus niet verbergen onder een laag make-up. Na een poosje zal het dan verdwijnen.Meisje Wat moet je doen als je puist heel veel pijn doet, maar wel een witte kop heeft? Uitknijpen of laten zitten?Ab Ik had een puist op mijn neus die ik uitgeknepen had maar daarna werd het rood paarsig en erger Nu is het een paar dagen later en het is een beetje zwart paarsig en het doet niet pijn maar het ziet er vies uit en ik schaam me ervoor als ik naar school gaRoxy Ik heb echt al bijna 1,5 jaar een pukkel ofzo op m'n kin eerst was het een puistje maar k was zo dom om die uitteknijpen en nu is het ontstoken en zit ie onder me huid en van elk ding dat ik er op doe woord het erger ik probeer nu cocosolie ik hoop dat het werkt!Team OptimaleGezondheid Succes, Roxy. Hou je me op de hoogte of het gewerkt heeft?Privé, noem me maar K puistje opengegaan tijdens het douchen, gevaarlijk?Team OptimaleGezondheid Nee, niet gevaarlijk, maar er nu wel van afblijven, natuurlijk.Ela Hoii, ik heb een vreselijke puist op mijn voorhoofd alleen is het hard ik wil hem super graag eruit halen maar hoe??Team OptimaleGezondheid Niet doen, Ela. En als je deze puist écht kwijt wilt, laat het dan even op de goede manier doen door je huisarts.