Reisapotheek checklist: wat moet je meenemen op vakantie?

Een goede reisapotheek bestaat uit drie lagen: een basisset die altijd meegaat, aanpassingen op basis van je bestemming en aanpassingen op basis van je activiteiten. De meeste reizigers hebben hem zelden nodig — maar op het moment dat je een infectie oploopt of een wond moet verzorgen, ben je blij dat je goed voorbereid bent.¹

Wat hoort altijd in je reisapotheek?

De basis is voor iedere reis gelijk, of je nu naar Spanje gaat of naar Indonesië.

Wondverzorging

• Pleisters in verschillende maten en steriele kompressen
• Antisepticum (povidonjood / betadine)
• Blaarpleisters (zoals Compeed)
• Pincet, klein schaartje en veiligheidsspelden
• Zwachtel en elastische bandage

Pijnstilling en koorts

• Paracetamol (500–1000 mg per dosis, maximaal 4× daags voor volwassenen)
• Ibuprofen als aanvulling bij ontsteking of spierpijn

Maag en darmen

• Loperamide (bijv. Imodium) tegen diarree
• Orale rehydratiezout (ORS) bij ernstige diarree of hittestress
• Middel tegen reisziekte — vraag je apotheker welke variant bij jouw situatie past²

Overig

• Digitale thermometer
• Tekentang
• Zonnebrandcrème (passende SPF voor jouw huidtype)
• Aftersun
• Insectenwerend middel (DEET ≥20% voor tropische bestemmingen)
• Antijeukcrème (bijv. hydrocortisonecrème 1%)

Breng je kinderen mee? Dosering en toegestane middelen voor kinderen wijken sterk af van die voor volwassenen. Vraag je apotheker om een kindergespitste reisapotheek.³

Hoe pas je de reisapotheek aan je bestemming aan?

Tropische en subtropische landen vragen om extra voorbereiding. Reizigersdiarree, malaria en door muggen overdraagbare infecties zijn de meest voorkomende gezondheidsproblemen bij reizigers naar Afrika, Azië en Midden- en Zuid-Amerika.¹

Malaria-endemische gebieden

Anti-malariamedicijnen zijn in Nederland receptplichtig en moeten minimaal vier tot acht weken vóór vertrek besproken worden met je huisarts of reisarts. Welke medicatie geschikt is, hangt af van het specifieke gebied en de lokale resistentiepatronen.⁴ Raadpleeg het Landelijk Coördinatiecentrum Reizigersadvisering (LCR) voor actuele landenadviezen per bestemming.

Extra items voor tropische bestemmingen

Item	Doel	Opmerking
Anti-malariamedicatie	Preventie malaria	Altijd via arts of reisarts
Geïmpregneerd muskietennet	Bescherming ‘s nachts	Koop vóór vertrek
DEET ≥30%	Muggenwering overdag	Niet op beschadigde huid
Waterontsmettingstabletten	Veilig drinkwater	Back-up naast flessenwater
Orale rehydratiezout (extra)	Diarree en uitdroging	Compact en licht
Schone injectienaalden (setje)	Medisch noodgeval	Bij twijfel over lokale hygiëne

Veilig eten en drinken in risicogebieden

In landen met minder veilige drinkwaterinfrastructuur gelden andere basisregels:¹

• Gebruik alleen mineraalwater uit een verzegelde fles — ook voor tandenpoetsen
• Vermijd ijsklontjes waarvan de herkomst onduidelijk is
• Eet vlees, vis en groenten volledig gaar
• Rauw vlees, rauwe vis en ongekookte schelpdieren vormen een risico op voedselinfecties

Vaccinaties: de stap vóór de apotheek

Vaccinaties vallen buiten de reisapotheek, maar zijn onlosmakelijk verbonden met je reisvoorbereiding.⁵ Plan een reisadviesgesprek bij je huisarts of een reisartsenpraktijk minimaal zes tot acht weken voor vertrek. Meerdere vaccins tegelijk toedienen bij volwassenen is veilig en effectief.⁵

Actuele vaccinatie-aanbevelingen per land vind je op Thuisarts.nl en via het LCR.

Aanpassen aan je activiteiten

Strand- en zwemvakantie

• Extra zonnebrand (waterbestendig, minimaal SPF 30 voor volwassenen, SPF 50 voor kinderen)
• Lippenbalsem met UV-filter
• Aftersun

Sportieve of outdoorvakantie

• Extra steriele gazen en antisepticum voor schaafwonden
• Dubbele voorraad blaarpleisters
• Koelspray of koelpak bij spierpijn of zwelling
• Elastische bandage voor enkels en knieën

Bergwandelen of hoge altitude

• Bespreek met je arts of hoogteziektemedicatie (acetazolamide) zinvol is
• Extra zonnebrand: UV-straling neemt toe op hoogte

Persoonlijke medicijnen en huisdieren

Neem altijd voldoende persoonlijke medicijnen mee voor de hele reisduur, plus een kleine reserve.² Verdeel ze over handbagage en ruimbagage: zo heb je altijd toegang, ook als je koffer zoekraakt. Op een internationaal vliegveld snel nieuwe medicijnen regelen is vrijwel onmogelijk.

Gaan er huisdieren mee? Denk aan een vlooien- en tekenmiddel, een tekentang en eventueel middelen tegen reisziekte voor je hond of kat — vraag je dierenarts om advies.

Documenten: net zo belangrijk als je medicijnen

Europese Ziekteverzekeringskaart (EHIC)

Reis je naar een EU-land? Dan heb je recht op noodzakelijke medische zorg via de Europese Ziekteverzekeringskaart (EHIC). Vraag deze gratis aan bij je zorgverzekeraar vóór vertrek. Buiten de EU heb je een aanvullende reisverzekering met medische dekking nodig.

Medicijnenpaspoort

Gebruik je receptplichtige medicijnen? Laat je apotheker een Engelstalig medicijnenpaspoort opstellen. Dit voorkomt verwarring bij de douane en bij buitenlandse artsen. Gebruik je injectienaalden of spuiten, dan is een officiële doktersverklaring bij sommige bestemmingen zelfs verplicht.

Veelgestelde vragen

Hoe vroeg voor vertrek moet ik mijn reisapotheek samenstellen?

Begin minimaal vier weken voor vertrek, en voor tropische bestemmingen bij voorkeur zes tot acht weken. Sommige medicijnen, zoals anti-malariapillen, moeten op tijd worden aangevraagd en gestart. Je huisarts of een reisartsenpraktijk stelt een compleet en bestemmingsgericht reisadvies op.

Welke medicijnen zijn receptplichtig in Nederland maar soms vrij verkrijgbaar in het buitenland?

Anti-malariamiddelen, sommige antibiotica en bepaalde maagmiddelen zijn in Nederland receptplichtig, maar elders soms zonder recept te koop. De kwaliteitscontrole in buitenlandse apotheken is niet altijd gewaarborgd en benamingen verschillen sterk per land. Regel je medicijnen altijd via je eigen huisarts of apotheker vóór vertrek.

Hoe bewaar ik medicijnen bij extreme hitte tijdens de vakantie?

Temperatuurgevoelige medicijnen zoals insuline bewaar je in een vliegtuiggoedgekeurd koelzakje. Controleer de bijsluiter op de aanbevolen opslagtemperatuur en bespreek eventuele alternatieven met je apotheker. Laat medicijnen nooit achter in een hete auto — de temperatuur daarin kan oplopen tot boven de 60 graden.

Wat doe ik als ik mijn medicijnen kwijtraak in het buitenland?

Meld het verlies bij de plaatselijke politie en bewaar het rapport voor je verzekering. Zoek daarna een arts of ziekenhuis op. Een Engelstalig medicijnenpaspoort van je apotheker helpt om duidelijk te maken welke medicijnen je gebruikt en in welke dosering.

Hebben kinderen een aparte reisapotheek nodig?

Ja. Veel vrij verkrijgbare middelen voor volwassenen — zoals aspirine en bepaalde antihistaminica — zijn niet geschikt voor kinderen of vereisen andere doseringen. Bespreek de reisapotheek altijd met je huisarts of kinderarts, specifiek gericht op de leeftijd van het kind en de bestemming.

Mag ik mijn medicijnen meenemen in het vliegtuig?

Ja, medicijnen zijn toegestaan in handbagage. Vloeistoffen boven 100 ml, zoals oogdruppels of siroop, zijn vrijgesteld van de 100 ml-regel bij een doktersverklaring of originele verpakking met apotheeksticker. Controleer bij twijfel de regels van je luchtvaartmaatschappij en het land van bestemming.

Heb ik de EHIC ook nodig als ik een reisverzekering heb?

Het is verstandig om beide te hebben. De EHIC garandeert toegang tot de publieke gezondheidszorg in EU-landen, maar dekt geen repatriëring of niet-spoedeisende behandelingen. Een reisverzekering vult dit aan en is buiten de EU onmisbaar. Vraag de EHIC gratis aan bij je zorgverzekeraar.

Footnotes

1. Rolfe RJ, Ryan ET, LaRocque RC. Travel Medicine. Annals of Internal Medicine. 2023. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37696033/ ↩ ↩² ↩³

2. Franks R, Garcia AS, Shaeer KM. Development and curricular alignment of a pharmacy travel medicine elective. Currents in Pharmacy Teaching & Learning. 2023. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37055319/ ↩ ↩²

3. Orionzi B. Travel Medicine: Before and After the Trip. Pediatric Annals. 2025. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41329806/ ↩

4. Steffen R, Chen LH, Leggat PA. Travel vaccines — priorities determined by incidence and impact. Journal of Travel Medicine. 2023. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37341307/ ↩

5. Bonanni P, Steffen R, Schelling J. Vaccine co-administration in adults: An effective way to improve vaccination coverage. Human Vaccines & Immunotherapeutics. 2023. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37039318/ ↩ ↩²

Bronnen

1. Orionzi B — Travel Medicine: Before and After the Trip · Pediatric Annals · 2025
2. Rolfe RJ, Ryan ET, LaRocque RC — Travel Medicine · Annals of Internal Medicine · 2023
3. Franks R, Garcia AS, Shaeer KM — Development and curricular alignment of a pharmacy travel medicine elective · Currents in Pharmacy Teaching & Learning · 2023
4. Bonanni P, Steffen R, Schelling J — Vaccine co-administration in adults: An effective way to improve vaccination coverage · Human Vaccines & Immunotherapeutics · 2023
5. Steffen R, Chen LH, Leggat PA — Travel vaccines — priorities determined by incidence and impact · Journal of Travel Medicine · 2023